مقایسه اثربخشی پارادوکس درمانی و درمان شناختی-رفتاری بر انسجام درونی، قدرت من و علائم بیماری پانیک
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی
2 دانشیار روانشناسی دانشکده روانشناسی دانشگاه سمنان
3 استاد دانشگاه الزهرا
doi
10.22054/jcps.2025.82533.3150چکیده
مشکلات سلامتروان در میان جوانان یک نگرانی رو به رشد بهداشت عمومی است. هدف از انجام این پژوهش مقایسه اثربخشی پارادوکس درمانی با درمان شناختی رفتاری بر انسجام درونی، قدرت ایگو و علائم بیماری پانیک بود. روش پژوهش نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه افراد مبتلابه اختلال پانیک مراجعهکننده به مراکز مشاوره و خدمات روانشناختی شهر تهران در فاصله زمانی مهر تا دیماه 1402 بودند. 45 نفر از بیماران مبتلابه اختلال پانیک بهعنوان نمونه پژوهش انتخاب و بهصورت تصادفی در گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه انسجام درونی ارقبایی و همکاران 1392 (ISQ)، سیاهه روانشناختی قدرت ایگو استروم و همکاران 1397 (PIES) و مقیاس شدت اختلال پانیک شییر و همکاران 1997 (PDSS) بود. گروه آزمایش تحت 8 جلسه درمان شناختی رفتاری و 6 جلسه 60 دقیقه ای پارادوکس درمانی قرار گرفتند. تجزیهوتحلیل دادهها با تحلیل کوواریانس چندمتغیره انجام شد. نتایج نشان داد که با کنترل اثر پیشآزمون، بین میانگین پسآزمون دو گروه آزمایش و گواه در متغیرهای انسجام درونی، قدرت ایگو و علائم پانیک تفاوت معنیداری وجود دارد که نشان دهنده تأثیر درمان شناختی رفتاری و پارادوکس درمانی است. پارادوکس درمانی در افزایش انسجام درونی، قدرت ایگو و در کاهش علائم بیماری پانیک نسبت به درمان شناختی رفتاری موثرتر بود. براساس یافتههای پژوهش، میتوان نتیجه گرفت که این نوع درمان بهعنوان درمان روانشناختی در جهت توانمندسازی روانشناختی و افزایش انسجام درونی و کاهش علائم پانیک بیماران مبتلابه اختلال پانیک در کلینیکها و مراکز روانشناختی موردتوجه قرار گیرد.