فعالیت‌های اجتماعی بازاریان در مسیر سازمان‌بخشی به انقلاب اسلامی

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری تاریخ، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
10.30465/shc.2021.23901.1857
چکیده

بازاریان به عنوان یکی از طبقات اجتماعی شهری، از دیرباز، نقش و تأثیرات گسترده‌ای در ساحت‌های مختلف زندگی شهری داشته‌اند. تا جایی که جایگاه گستردۀ آنها در عرصۀ اجتماعی، خصوصاً موجب نفوذ و ارتباط با ساختارها و نهادهای دینی از جمله روحانیت، مساجد و هیأت‌های مذهبی شده است. این جایگاه اجتماعی، به‌طور طبیعی و نفوذ بر عرصه‌های اجتماعی دارای آثار و تبعاتی در عرصۀ سیاسی بود. به‌تدریج از اوائل دهه 1340، بازاریان عهده‌دار نقش‌های مختلفی در عرصۀ کنشگری سیاسی و از جمله در حرکت انقلابی مردم به رهبری روحانیت انقلابی شدند. این مقاله درصدد پاسخگویی به این سؤال است که اساساً بازاریان به لحاظ اجتماعی چه نقش‌هایی را در انقلاب اسلامی ایفا نمودند و چگونه این نقش‌‌ها به تسهیل فرایندهای انقلابی انجامید. روش استفاده شده در این مقاله مطالعۀ اسنادی و کتابخانه‌ای منابع مرتبط با موضوع تحقیق است. نتیجه اینکه بازاریان با بهره‌گیری از نفوذ گستردۀ خود بر عرصۀ جامعه مدنی سنتی ایران، موجب اثرگذاری بر کنش انقلابی دیگر کارگزاران انقلاب و بسیج انقلابی مردم شدند.