تجمع زیستی فلز سنگین سرب ناشی از مواجهه آب زاد در ماسل آب شیرین Anodonta cygnea (Linnaeus, 1758) (Bivalvia: Unionidae)
نویسندگان
1 گروه مهندسی منابع طبیعی، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی تهران.
2 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران
3 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
4 گروه مهندسی منابع طبیعی، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی تهران، تهران، ایران.
doi
چکیده
فلزات سنگین از مضرترین آلاینده های اکوسیستم های آبی بوده از پتانسیل بالایی برای ایجاد سمیت در آبزیان برخوردارند. مطالعه حاضر جهت بررسی میزان جذب و تجمع زیستی فلز سنگین سرب (Pb) در اندام های پا، جبه و آبشش ماسل آب شیرین Anodonta cygnea انجام شد. بدین منظور دوکفهای ها در محیط آزمایشگاه به مدت 9 روز با غلظت تحت کشنده μg/L 125 از فلز سرب مواجهه یافتند و سطوح بافتی پایه فلز سرب در دوکفهای های مواجهه نیافته، میزان تجمع فلز و همچنین فاکتور تجمع زیستی در روزهای سوم، ششم و نهم از دوره آزمایشی در دوکفه های مواجهه یافته تعیین گردید. تفاوت معنی داری در سطوح پایه فلز سرب در اندام های مورد بررسی وجود نداشت. در طول دوره مواجهه سطوح بافتی سرب در اندام ها به شکل معنی داری (0/05>P) افزایش یافت. میزان تجمع فلز در روز نهم در بافت های پا (μg/g DW 10/82±4/5) و آبشش (μg/g DW 10/02±1/69) به صورت معنیدار(0/05>P) بالاتر از جبه (μg/g DW 5/15±2/8) بود. مقادیر محاسبه شده BAF برای اندام ها نشان دهنده افزایش معنی دار (0/05>P) در طول دوره مواجهه بود و در بین اندام ها نیز مقادیر مربوط به جبه به صورت معنی داری (0/05>P) در مقایسه با دو اندام دیگر کمتر بود. براساس نتایج جذب و تجمع زیستی فلز سرب به عنوان یک عنصر غیرضروری در اندام های مختلف دوکفه ای A. cygnea از روندهای متفاوتی برخوردار بود. P