تدوین و اعتباریابی پروتکل آموزش سیستم عاطفه مثبت طبق معیارهای دامنه پژوهش در افراد مبتلا به اختلال وسواسی-اجباری

نویسندگان

1 گروه روانشناسی، دانشکده رفاه

2 عضو هیات علمی گروه روانشناسی دانشکده رفاه

3 عضوهیات علمی، گروه روانشناسی، دانشگاه الزهراء

doi
10.22054/jcps.2023.71326.2860
چکیده

هدف: رویکردهای درمانی موج سوم در سال‌های اخیر در به علت مناسب نبودن درمانهای شناختی-رفتاری برای همه مبتلایان، به اختلال وسواسی-اجباری مورد توجه قرار گرفته‌اند. از طرفی دیگر وجود سیستم عاطفه مثبت در نظامRDoC یک مسیر درمانی با تاکید برعلائم هیجانی و بدون برچسب زنی اختلال را پیشنهاد می‌کند. بر همین اساس مطالعه حاضر با هدف تدوین و اعتباریابی بسته درمان اختلال وسواس، طبق سیستم عاطفه مثبت انجام شد. روش: جامعه آماری، افراد مبتلا به اختلال وسواس در شهرتهران در سال 1401 بودند و نمونه‌گیری از شانزده شرکت کننده به صورت هدفمند از چندکلینیک انجام شدند و مصاحبه تا رسیدن داده‌ها به اشباع ادامه یافت. گردآوری داده‌ها از طریق پرسش‌نامه و مصاحبه نیمه ساختار یافته انجام شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها مبتنی بر روش گراندد تئوری با روش استراوس و کوربین و سه مرحله کدگذاری انجام شد. یافته‌ها: کدهای نظری بدست آمده در پژوهش شامل: یادگیری پاداش، پاسخ‌گویی به پاداش، ارزش‌گذاری پاداش و امیدواری در کسب پاداش بودند که هر یک چهار دسته کد محوری و ده کد باز را شامل شدند که با عاملهای عاطفه مثبت در نظام RDoC تطابق بالایی داشتند. کدهای باز، محوری و نظری با تایید شش متخصص روان‌شناسی با ضریب کاپای 85/0 مورد تایید اعتبار قرار گرفتند. نوآوری: درمان اختلال وسواس، با توجه به حوزه عاطفه مثبت در نظام RDoC ، می‌تواند یکی از جدیدترین نگاهها به سبب شناسی و درمان این بیماری باشد که تاکنون با این جزییات به آن پرداخته نشده است. نتیجه گیری: توجه به سیستم عاطفه مثبت در افراد وسواسی، قادر است سطح خلقی و امیدواری مبتلایان را بالا برده و انگیزه آنان را جهت مبارزه درست با اختلال افزایش دهد. یافته‌های این مطالعه، کدهای ارزشمندی را در این زمینه معرفی می‌نماید؛ اما مطالعات بیشتری در خصوص یافتن کدهای بیشتر و دقیق‌تر، جهت تحصیل نتایج قابل اتکا مورد نیاز است.