بررسی وضعیت مهاجرت داخلی در دوره قاجار بر اساس گزارش روزنامه وقایع اتفاقیه

نویسندگان

1 استاد پژوهشکده تاریخ/ پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

2 دانشجوی دکتری رشته تاریخ/ دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران

doi
10.30465/shc.2018.2944
چکیده

مهاجرت در جوامع انسانی با گونه‌های متعدد و هدف‌مند، به‌موجب موقعیت‌‌‌ها و شرایط گوناگون، به‌صورت انفرادی یا جمعی است. جامعة ایرانیِ عصر ناصری به‌فراخور زمانه و زمینة خود شاهد مهاجرت بود. در دورة انتشار روزنامة وقایع اتفاقیه شرایط نامناسب آب‌و‌هوایی و نیز پی‌آمدهای بد اقتصادی آن، در زندگی مردم تأثیر مستقیم گذاشته بود که به‌همراه مسائلی چون ظلم، تعدی، و شیوع بیماری موجب مهاجرت شد. مقالة حاضر با احصا و پایش اخبار پیگیری خواهد کرد که مسئلة مهاجرت تا چه‌اندازه و با چه حجم و فراوانی‌ای انعکاس یافت؟ حکام چه رویکردها و اقداماتی برای حل مسائل مهاجرت و رفع تبعات آن داشته‌‌‌اند؟ دست‌یافتن به علل و زمینه‌‌‌های مهاجرت، تحلیل مناطق مهاجرفرست و مهاجرپذیر، و نیز بررسی زمانی و مکانی آن را می‌‌‌توان از دیگر دستاوردهای این مقاله برشمرد. با روش تحلیل محتوا و گردآوری کلیة گزارش‌‌‌ها، مهاجرت به‌مثابة مسئلة اجتماعی تحلیل جامعه‌‌‌‌‌‌‌شناختی شده است.