اثربخشی بازتوانی شناختی رایانه ‎یار در ملال تحصیلی دانش ‎آموزان با اختلال نارسایی توجه فزون‎ کنشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم اجتماعی، واحد رودهن دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

2 گروه روان‎شناسی، دانشکده روان‎شناسی و علوم اجتماعی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

3 گروه روانپزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی اراک، اراک، ایران

4 گروه علوم تربیتی آموزش‌وپرورش کودکان استثنایی، دانشکده روان‎شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

doi
10.22054/jcps.2022.60540.2570
چکیده

اختلال نارسایی توجه فزون‎کنشی همراه با الگوی پایدار عدم توجه و / یا فزون‎کنشی و رفتارهای تکانشی است که شدیدتر از آن است که معمولاً در کودکان با سطح تحولی مشابه دیده می‎شود. ملال تحصیلی با هدر رفتن منابع انسانی و هزینه‎های مالی بسیار همراه است؛ ملال تحصیلی یکی از مسائل اساسی گریبان‌گیر نظام‎های آموزشی است. هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی بازتوانی شناختی رایانه‎یار در ملال تحصیلی دانش‎آموزان با اختلال نارسایی توجه فزون‎کنشی بود. شرکت‎کنندگان در این پژوهش شامل 24 (12 پسر و 12 دختر) دانش‎آموز دارای اختلال فزون‎کنشی و نارسایی توجه مقطع ششم تا نهم منطقه هفت تهران در سال تحصیلی 98-1397 بود که به‌صورت نمونه‎گیری هدفمند، انتخاب شدند و در دو گروه آزمایش و گواه به‌صورت تصادفی جایگزین شدند. شرکت‎کنندگان پرسشنامه هیجان‎های تحصیلی (پکران و همکاران، 2002) را در مراحل پیش‎آزمون، پس‎آزمون و پیگیری تکمیل نمودند. گروه گواه در ده هفته 20 جلسه بازتوانی شناختی رایانه‎یار (هفته‎ای دو جلسه 30 دقیقه‎ای) دریافت کردند. یافته‎ها بر اساس تحلیل واریانس اندازه‎گیری مکرر در محیط نرم‎افزار SPSS-26 مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‎ها نشان می‎دهد که ملال تحصیلی دانش‎آموزان با اختلال فزون‎کنشی نارسایی توجه در تمام خرده‎مقیاس‎ها به‌طور معناداری با اندازه اثری متوسط کاهش پیدا کرده است. توسعه و ارزیابی اثربخشی اولیه مداخله بازتوانی رایانه‎یار برای کودکان دارای اختلال نارسایی توجه فزون‎کنشی می‎تواند اولین گام را در پر کردن شکاف موجود در ادبیات بالینی حال حاضر بردارد و باعث بهبود ملال تحصیلی و کارکرد دانش‎آموزان با اختلال نارسایی توجه فزون‎کنشی شود و در نتیجه می‎توان انتظار داشت که باعث بهبود کارکرد تحصیلی این دانش‎آموزان بشود.