ناهمگونی های ناهمگرا در مهاجرت ایرانی؛ دیاسپورا و محدودیت های معنایی و نظری: مورد ایرانی های مقیم فرانسه

نویسندگان

1 جامعه شناسی-دانشکده جامعه شناسی-کالج علوم انسانی-دانشگاه بوردو-فرانسه

doi
10.22054/qjss.2020.48805.2187
چکیده

واژه دیاسپورا با وجود کاربرد گسترده برای معرفی جمعیت مهاجر دارای ابهام‌های معنایی و نظری است. بر اساس فرضیه پژوهش، واژه دیاسپورا بازنمایانده مهاجرت ایرانی و «ناهمگونی ناهمگرای» آن نیست. هدف این پژوهش آن است تا با به گفت‌وگو گذاردن رویکردهای نظری دیاسپورا و ویژگی‌های کلی مهاجرت ایرانی، با یافته‌های میدانی به‌دست‌آمده در مصاحبه با 40 جوان ایرانی مهاجر در فرانسه، مفهومی متناسب با ویژگی‌های مهاجرت ایرانی بیابد. مطالعه انجام‌شده بر روی مهاجرت ایرانی نشان‌دهنده ناهمگونی مهاجرت ایرانی در دلایل، علت‌ها، فهم از تجربه ترک وطن و همچنین، نداشتن گرایش به ایجاد اجتماع همبسته در کشورهای میزبان است؛ به‌طوری‌که ایرانی‌های بیرون از ایران را به‌سوی تشکیل گروه‌های کوچک و پراکنده و زندگی در جزیره‌هایی منزوی از هم سوق می‌دهد. «مجمع‌الجزایر قومیتی» عبارت پیشنهادی این پژوهش به‌عنوان جایگزین واژه دیاسپورا است که هم نشان‌دهنده ناهمگونی و واگرایی مهاجرت ایرانی در کلیت آن است و هم بازنمایانده «ایرانی بودن» به‌عنوان تنها رشته پیوند‌دهنده میان جزیره‌های پراکنده و منزوی ایرانیان از یکدیگر.