چرا کشاورزان در حل بحران آب مشارکت نمی‌کنند؟

نویسندگان

1 استادیار، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

2 استاد گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

3 پسادکتری ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

doi
10.22034/iaeej.2025.226679
چکیده

بحران کمبود آب یکی از چالش‌های بزرگ پیش روی جوامع امروزی است. مشارکت فعال کشاورزان به عنوان ذینفعان اصلی در بخش کشاورزی، یک ضرورت اساسی برای مقابله با بحران کمبود آب و دستیابی به مدیریت پایدار منابع آبی ‌می‌باشد. کشاورزی به عنوان بخش عمده مصرف‌کننده آب در بسیاری از مناطق، نقش مهمی در این بحران ایفا ‌می‌کند. در این مطالعه به بررسی علل عدم مشارکت کشاورزان در حل بحران آب در استان همدان پرداخته شده است. جامعه آماری ‌پژوهش شامل کارشناسان، اعضای هیات علمی و کشاورزان شهرستان همدان بودند که از میان آن‌ها با 20 نفر از کارشناسان، 9 نفر از اعضای هیات علمی و تعداد 10 نفر از کشاورزان منطقه مصاحبه انجام شد. تجزیه ‌و ‌تحلیل داده‌ها به کمک روش تحلیل محتوا و استخراج مقوله‌ها انجام شد. نتایج نشان داد که علل عدم مشارکت کشاورزان را ‌می‌توان در 7 مقوله اصلی مشترک طبقه­بندی کرد. این مقوله‌ها شامل مشکلات آموزشی و اطلاع ­رسانی، اقتصادی و درآمدی، قانونی و نظارتی، عدم هماهنگی بین سازمان‌ها و بروکراسی اداری، عدم مسئولیت‌پذیری اجتماعی، نظام حکمرانی و برنامه­ریزی و تغییرات اقلیمی است که برای هر یک از آن‌ها راهکارهایی ارائه شده است.