فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش توصیفی-تحلیلی حاضر، در چارچوب نظریة استعارة مفهومی (لیکاف و جانسون، 1980)، استعاره‌های جهتی بالا و پایین را در یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های شعری مهرداد اوستا یعنی «شراب خانگی ترس محتسب‌خورده» تحلیل و واکاوی می‌نماید. مهرداد اوستا (1308- 1370 ه. ش) از شاعران برجستۀ انقلاب است که روحیّۀ مبارز و آرمان‌خواه وی در جای‌جای آثارش قابل مشاهده است. افزون بر آن، شعر او سرشار از مفاهیم انتزاعی است که آن‌ها را با جهات متضاد، ملموس و عینی ساخته است. دلیل نگارندگان در بررسی استعارۀ جهتی بالا و پایین در شعر او توجّه به این دیدگاه و سپس کشف این دریافت بوده است که چه مفاهیمی در اندیشه و نگرش او با جهت بالا و چه مفاهیمی با جهت پایین، مکانی شده‌اند. با توجّه این نگرش در این مجموعه، 109 جهت بالا و 119 جهت پایین یافت شد. حاصل تحلیل استعاره‌های جهتی در دو جهت یاد‌شده این است که در نظام فکری شاعر، همسو با روحیّۀ انقلابی وی مفاهیم مثبت، مانند فریاد، شادی، آزادی، پیروزی، همّت، روشنی و جوانی، با جهت بالا و مفاهیم منفی، مانند، سکوت، غم، اسارت، شکست، پستی، تاریکی و پیری با جهت پایین نگاشت می‌شود.