منطق گفتگویی میخاییل باختین در اشعار اخوان ثالث

نویسندگان

1 زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ارومیه/دبیر

doi
10.30473/prl.2025.70264.2108
چکیده

چکیدهنظریه چندصدایی یکی از موضوعات مهم در نظریههای ادبی معاصر است که موردتوجه پژوهشگران ایرانی قرارگرفته است. نظریات ادبی جدید متون ادبی را از منظر و موقعیتی خاص تأیید میکنند. میخائیل باختین یکی از تأثیرگذارترین نظریهپردازان ادبی است که چندصدایی و منطق گفت‌وگو محور دیدگاههای اوست و رمان را دارای ویژگیهای منطق دیالوگ و چندصدایی میداند. شعر اخوان به دلیل فضاسازی، حضور دیگران، بیان روایی، زبان کهن و بومی از ویژگیهای محاوره‌ای برخوردار است، ازاین‌رو اشعار مهدی اخوان ثالث بر اساس نظریه باختین قابل تحلیل است. هدف این پژوهش بررسی اشعار منتخب اخوان ثالث بر اساس نظریه چندوجهی باختین است. نتایج روش تحقیق نشان داد که عمدهترین ترفندهای اخوان برای فضای گفتوگو استفاده از ضمایر (من-تو- او)، گزارههای بلاغی (پرسش، امری، ندایی)، اسطوره، نماد و کارناوال است. که با استفاده از این ترفندها به گفتگو افزوده است.واژگان کلیدی: اخوان ثالث، گفتوگو، چندصدایی، تکصدایی.واژگان کلیدی: اخوان ثالث، گفتوگو، چندصدایی، تکصدایی.