عوامل مؤثر بر اصلاح الگوی کشت زراعی از دیدگاه کارشناسان با کاربست روش دیمتل خاکستری

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.

2 دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.

3 دانشیار توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

doi
چکیده

برای مدیریت، حفظ و توسعه منابع پایدار در کشاورزی با عنایت به تغییرات اقلیمی و اقتصادی- اجتماعی انتخاب یک الگوی کشت بهینه که در آن علاوه بر داشتن شرط حداکثر درآمد ممکن برای کشاورز، توجه خاص نیز به استفاده صحیح و اصولی از منابع مد نظر باشد ضروری است. طراحی و الگوی کشت بهینه در قالب برنامه­ای مشخص به‌منظور مدیریت بهینه ترکیب مکانی گیاهی با توجه به فرصت­ ها و تهدیدهای اکولوژیکی، عوامل تولید، مسائل اقتصادی، عوامل فرهنگی و اجتماعی، تکنولوژی­های نوین در سال ­های متوالی در بسیاری از کشورهای جهان به­ کار گرفته‌شده است و به کمک آن بسیاری از مشکلات تولید محصولات زراعی، باغی و مرتعی نیز مرتفع شده است. در شرایط کنونی برنامه اصلاح الگوی کشت یکی از برنامه‌های راهبردی بخش کشاورزی بوده، لذا با توجه به اهمیت موضوع پژوهش حاضر به بررسی عوامل مؤثر بر اصلاح الگوی کشت زراعی با استفاده از تکنیک دیمتل خاکستری پرداخته است. منطقه مورد بررسی شهرستان دلفان در استان لرستان بوده و جامعه مورد مطالعه کارشناسان جهاد کشاورزی شهرستان دلفان می­ باشند که نمونه‌گیری با عنایت به ماهیت موضوع و اهداف آن به شکل هدفمند تصادفی انجام شد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از روش دیمتل از نظر خبرگان اثرگذارترین عوامل بر اصلاح الگوی کشت به ترتیب عوامل اقتصادی، اجتماعی - فرهنگی و زیست‌محیطی و سیاسی- نهادی می ­باشند؛ و اثر‌پذیر‌ترین به ترتیب محصول جایگزین و عوامل فردی هستند.