واکاوی اثرات خشکسالی بر خانوارهای روستایی دهستان کاکان شهرستان بویراحمد
نویسندگان
1 دانشیار ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.
2 دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.
3 دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.
4 دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.
doi
چکیده
خشکسالی به عنوان یکی از مخربترین بلایای زیست محیطی، خسارات قابل توجهی را بر اموال و زندگی ساکنان جوامع بر جای می گذارد. جوامع روستایی، آسیبپذیرترین قشر در مقابل خشکسالی میباشند، چراکه غالب فعالیت آنان کشاورزی است. از این رو، پژوهش حاضر با هدف تحلیل اثرات خشکسالی بر خانوارهای روستایی دهستان کاکان واقع در بخش مرکزی شهرستان بویراحمد صورت پذیرفت. جامعه مورد مطالعه، 47 نفر از سرپرستان خانوارهای روستایی ساکن در دهستان کاکان را در بر می گیرد که با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند گلوله برفی و تا رسیدن به شاخص اشباع نظری انتخاب گردید. تحلیل یافته های حاصل از مصاحبه ی نیمه ساختارمند از طریق کدگذاری باز و کدگذاری محوری با بهره گیری از نرمافزار MAXQDA صورت پذیرفت و در قالب سه مقوله اصلی اثرات اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی و 22 زیرمقوله (شامل تغییر ساختار اشتغال، کاهش در توان اقتصادی، میزان دارایی، ارزش دارایی، سرمایه گذاری، کمیت غذا، سرزندگی فرهنگی اجتماعی، کیفیت غذا، سلامت جسمی، روانشناختی، مشارکت روستاییان، تعامل و همبستگی، حس اعتماد و امنیت، افزایش هزینه های زندگی، افزایش هزینه های کشاورزی، اختلال در درآمد، اختلال در مشاغل کشاورزی، اختلال در مشاغل غیر کشاورزی، گسترش آموزش مقابله با خشکسالی، مهاجرت ساکنان، کیفیت هوای منطقه و کیفیت محیط زیست)طبقه بندی گردید. همچنین پیشنهادهایی جهت کاهش اثرات خشکسالی در منطقه مورد مطالعه ارائه شد.
