طراحی و اندازه‌گیری شاخص ترکیبی سرمایه انسانی از نوع آموزش

نویسندگان

1 دانشجوی دوره دکتری اقتصاد واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی

2 . استادیار گروه اقتصاد واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی

3 دانشیار گروه اقتصاد واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی

4 استادیار گروه اقتصاد واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی

doi
10.52547/irphe.28.2.1
چکیده

نبود شاخصی جامع برای اندازه ­گیری تغییرات سرمایه انسانی در ابعاد مختلف کمیت و کیفیت آموزش در کشور موجب شده است تا برنامه­ ریزان و سیاستگذاران آموزشی با کمبود اطلاعات برای برنامه ­ریزی آموزش کشور مواجه باشند. در این پژوهش با الهام گرفتن از الگوی ساخت شاخص ­های ترکیبی منتشر شده توسط سازمان همکاری اقتصادی و توسعه و نیز مشورت با پانزده نفر از استادان متخصص دانشگاهی در حوزه سرمایه انسانی و با اتکا به مبانی نظری و طراحی پرسشنامه ­ای با مقیاس لیکرت و پس از آزمون آلفای کرونباخ به­ منظور ارزیابی پایایی پژوهش، شاخص ­های تشکیل­ دهنده سرمایه انسانی از نوع آموزش در دو حوزه کمیت و کیفیت وزن ­دهی شدند. با استفاده از داده­ های آماری موجود 18 شاخص­ مرتبط با کمیت و کیفیت سرمایه انسانی از نوع آموزش برای دوره 1396-1389 انتخاب و سپس داده ­ها نرمال شدند و با استفاده از تحلیل تصمیم ­گیری چند معیاره و روش سوارا وزن­ دهی و به روش حسابی تجمیع شدند. در انتها، نتایج اندازه ­گیری شاخص جامع سرمایه انسانی از نوع آموزش به تفکیک کمیت و کیفیت ارائه شده است که قابلیت بررسی علل افزایش و کاهش آن در قالب شاخص ­های تشکیل­ دهنده کمیت و کیفیت وجود دارد. نتایج به ­دست آمده نشان داد که کیفیت سرمایه انسانی متناسب با کمیت آن رشد نداشته و حتی در برخی از سال­ ها با کاهش نیز مواجه بوده است که بیانگر کم ­توجهی دولت به ارتقای کیفیت آموزش در کشور است.