چالش‌های سیاست‌گذاری کلان و ساختار نهادی مدیریت منابع آب در ایران پس از انقلاب اسلامی

نویسندگان

1 گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.

2 گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.

3 گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.

doi
10.30507/jmsp.2025.537200.2831
چکیده

یکی از مهم‌ترین مسائل پیش‌روی نظام حکومتی ایران به­طورکل و دولت­ها به­طورخاص بعد از انقلاب سال 1357 مسئله مدیریت منابع آبی و سیاست­گذاری متناسب با وضعیت آب بوده و است؛ لیکن این مدیریت و سیاست­گذاری همواره با چالش­های متعددی رو‌به‌رو بوده است. پژوهش حاضر به بررسی چهارچوب سیاست­گذاری کلان و ساختار نهادی مدیریت منابع آب در ایران پس از انقلاب اسلامی می‌پردازد. در همین راستا پرسش اصلی پژوهش عبارت است از اینکه ضعف­ها و چالش­های کلیدی در ساختار سیاست مدیریت آب در ایران چیست و چگونه بر حکمرانی و تخصیص منابع در حوضه آب تأثیر می­گذارد؟ در این پژوهش از روش تحلیل کیفی و مصاحبه و همچنین از طریق مرور اسنادی و منابع پیشین و بررسی پژوهش­های موجود استفاده شده است. هدف کلی این پژوهش ارزیابی اثربخشی ساختار سیاست­گذاری کلان و ترتیبات نهادی با این فرضیه است که کاستی‌ها، ناکارآمدی­ها و ترویج الگوهای مصرف ناپایدار منابع آبی ریشه در چهارچوب سیاست­گذاری‌های کلان و مبانی ساختار نهادی در حوزه مدیریت منابع آب در ایران دارد. یافته­ها نشان می­دهد بخش عمده ناکارآمدی سیاست­گذاری مدیریت آب ایران و چالش­ها در این حوزه از چندین عامل کلیدی، ازجمله تمرکز محدود بر راه‌حل‌های مبتنی بر عرضه، فرایندهای ضعیف تصمیم‌گیری و چالش‌های سازمانی ناشی می‌شود.