شناسایی عوامل کلیدی در طراحی نظام جامع مدیریت عملکرد در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی با تأکید بر سیاست‌های کلی نظام

نویسندگان

1 دکترای تخصصی بازاریابی، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 دانشیاربازاریابی، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

3 دانشجوی دکتری بازاریابی، گروه مدیریت بازرگانی،دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
10.30507/jmsp.2025.499982.2783
چکیده

امروزه مدیریت عملکرد با رویکردی جامع و راهبردی به‌عنوان یکی از ارکان اصلی موفقیت سازمانی مطرح است، به‌گونه‌ای‌که نظام مدیریت عملکرد باید به‌صورت سیستمی، برنامه‌های کلان را در تمام سطوح سازمان پایش کرده و از بازخوردها برای بهبود مستمر و دستیابی به اهداف استفاده نماید. در حوزه آموزش عالی ایران نیز سیاست‌های کلی نظام جمهوری اسلامی بر تقویت ارزیابی عملکرد تأکید دارد تا بهره‌وری، عدالت‌محوری، شفافیت و پاسخگویی در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی ارتقا یابد. هدف این پژوهش، شناسایی عوامل کلیدی مؤثر در طراحی نظام جامع مدیریت عملکرد در دانشگاه‌ها با تکیه بر این سیاست‌ها بود. روش پژوهش ترکیبی (کیفی ـ کمّی) و از نوع کاربردی بود؛ در بخش کیفی از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۵ نفر از مدیران و اعضای هیئت علمی و در بخش کمّی از پرسش‌نامه با نمونه‌ای ۲۰۰ نفره از کارکنان مدیریتی استفاده شد. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SmartPLS  و SPSS انجام گرفت. یافته‌های کیفی، ۱۳ مقوله اصلی شامل مدیریت منابع و عملکرد، بازخورد، ظرفیت‌سازی، کارایی، اعتمادسازی، انگیزش، تدوین راهبرد، فناوری اطلاعات و دانش، و عوامل فردی، انگیزشی، سازمانی، رهبری، محیطی و اجرایی را آشکار کرد. نتایج کمی نیز تمامی مسیرهای مستقیم را تأیید نمود. درنهایت، پژوهش نشان داد که عوامل مدیریتی، سازمانی و محیطی در طراحی نظام جامع مدیریت عملکرد در آموزش عالی نقشی‌محوری دارند و چهارچوب سیاست‌های کلی نظام، زمینه‌ساز بهبود عملکرد سازمانی و تحقق اهداف کلان آموزشی است.