تحلیل نیت رفتاری استفاده از سیستم‏ های آبیاری خورشیدی در بخش کشاورزی شهرستان نقده: همگرایی مدل‏ های TPB و TAM

نویسندگان

1 دانش ‏آموخته کارشناسی ارشد، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت‏ مدرس، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری، بخش ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

3 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران.

doi
10.22034/iaeej.2021.275508.1602
چکیده

تأمین انرژی به‏ منظور پمپاژ آب شبکه‏ های آبیاری تحت فشار در بخش کشاورزی از یک‌سو، بحران‏ های زیست‏ محیطی و نگرانی‏ های جهانی نسبت به عواقب و تأثیرات سوخت‏های فسیلی بر محیط‏ زیست از سویی دیگر، منجر به ضرورت تغییر الگوهای ذهنی در مورد به‌کارگیری انرژی‏ های پاک و تجدید پذیر شده است. در این بین انرژی خورشیدی پاسخی به چالش‏ های مطرح شده می ‏باشد. هدف از پژوهش حاضر تحلیل نیت رفتاری کشاورزان نسبت به بکارگیری سلول‏ های خورشیدی در سیستم‏ های آبیاری بود. جامعه آماری این پژوهش شامل 7172 کشاورز آبی کار بود که با استفاده از جدول کرجسی و مورگان تعداد 365 کشاورز به‏ عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه محقق ساخته‏ ای بود که روایی شکلی و محتوایی آن نیز با بهره‏گیری از نظرات متخصصان دانشگاهی و همچنین به استناد شاخص روایی سازه، در سطح مطلوب برآورد گردید. پایایی پرسشنامه نیز با استفاده از شاخص‏ های آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی در حد مطلوب بدست آمد. پردازش داده‏ ها در دو بخش آمار توصیفی و استنباطی با استفاده از نرم‏ افزارهای SPSSwin 22 و LISREL8.80 و دستیابی به اهداف با روش مدل‏ سازی معادلات ساختاری محقق شد. یافته‏ های پژوهش حاکی از همبستگی معنی‏ دار میان متغیرهای نیت رفتاری، نگرش، هنجار ذهنی، کنترل رفتاری درک‏ شده، سهولت درک‏ شده و سودمندی درک‏ شده بود. همچنین بر اساس نتایج مستخرج از مدل ‏سازی، متغیرهای مستقل و میانجی پژوهش، تأثیر معنی‏ داری بر نیت رفتاری کشاورزان داشته ‏اند. این پنج متغیر در مجموع توانایی تبیین 64 درصد از تغییرات واریانس نیت رفتاری کشاورزان را نسبت به استفاده از سلول‏ های خورشیدی داشته‏ اند.