تحلیل موانع اثربخشی دورههای ترویج کشاورزی در استان کرمانشاه
نویسندگان
1 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.
2 دانشجوی دکتری گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.
doi
چکیده
این پژوهش، بر مبنای تحلیل موانع دورههای ترویجی برگزارشده در استان کرمانشاه به اجرا درآمد. پژوهش از نوع کاربردی و روش تحقیق از نوع اکتشافی بود. جامعه آماری این مطالعه مشتمل بر کشاورزان استان کرمانشاه بودند که در دوره های ترویجی سازمان جهاد کشاورزی شرکت داشتند. ابزار گردآوری داده ها،پرسشنامه محقق ساخته بوده که روایی محتوایی آن توسط تعدادی ازمتخصصین درحوزه ترویج و آموزش کشاورزی و توسعه روستایی و پایایی آن نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ به مقدار بالاتر از 0/85 مورد تائید قرار گرفت. برای شناسایی و تلخیص موانع اثربخشی دورههای ترویجی از تحلیل عاملی اکتشافی در محیط نرمافزار IBMSPSS نسخه 21 استفاده شد و برای تائید موانع استخراجشده، از تحلیل عاملی تأییدی در محیط LISREL. نسخه 8/5 بهره گرفته شد. نتایج پژوهش نشان داد که موانع اثربخشی دورههای ترویجی در استان کرمانشاه را میتوان در پنج عامل کلی خلاصه نمود که در مجموع حدود 70 درصد از تغییرات متغیر وابسته را تبیین نمودند. "عدم تناسب محتوی دورهها با زمان و نیاز کشاورزان" بهعنوان مهمترین مانع اثربخشی در نظر گرفته شدند. افزون بر این، "فقدان نگرش مثبت مروجان و کشاورزان"، "عدم مشارکت کشاورزان در برنامهریزی دورههای ترویجی"، "بهروز نبودن و حرفهای نبودن آموزشگران" و " ضعف مدیریت و کنترل کیفیت دورههای ترویجی"به ترتیب بهعنوان سایر موانع مهم اثربخشی دورههای ترویجی شناخته شدند. با توجه به نتایج پیشنهاد میشود در کیفیت محتوای دورههای ترویجی مورد ارزیابی سالیانه قرار گرفته و در راستای تناسب بیشتر با نیاز کشاورزان، از مشارکت آنها در تدوین برنامههای استفاده شود.