تحولات کنونی در روند مذاکرات حقوقی و حق حاکمیت در دریای خزر

نویسندگان

1 پژوهشگر موسسه امور بین‌الملل و امنیت آلمان (SWP)

doi
چکیده

با وجود گذشت ۱۰ سال از روند مذاکرات کشورهای حوزه دریای خزر، این کشورها همچنان در زمینه بسیاری از موضوعات اساسی به توافق نرسیده‌اند. از جمله این اختلافات می‌توان به مسئله توسعه حدود حاکمیت ملی، مشکلات مرزبندی آتی آذربایجان، ایران، ،قزاقستان، روسیه و ترکمنستان در دریای خزر، به علاوه موارد کمتر حساس چون حق اکتشاف و بهره‌برداری از منابع دریای خزر از جمله نفت و گاز اشاره کرد. مهم‌ترین مانع در روند مذاکرات در زمینه مسائل حقوقی دریای خزر می‌تواند برگرفته از منافع متناقض کشورهای ساحلی حوزه دریای خزر باشد. تنها موردی که کشورهای حوزه دریای خزر در آن به یک توافق قانونی و گفت‌وگوی موفقیت‌آمیز بین دولتی دست یافته‌اند، در زمینه مسئله حساس محیط زیست در دریای خزر از طریق امضای پیمان‌نامه حفظ محیط زیست دریای خزر بوده است. این مورد شاید نخستین نشانه در جهت پیشرفت‌های آتی در این مذاکرات باشد.