بررسی اثر آهن، نوع محیط کشت و ترکیب هورمونی محیط کشت بر باززایی دو گونه رز Rosa canina و Rosa beggeriana در شرایط این ویترو

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

2 عضو هیئت علمی گروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی جهاد دانشگاهی مشهد

3 استاد، گروه بیوتکنولوژی و به نژادی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

4 دانشیار، گروه بیوتکنولوژی و به نژادی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

5 استادیار، گروه علوم باغبانی، دانشگاه فردوسی مشهد

doi
چکیده

دو گونه Rosa canina و Rosa beggeriana به علت دارا بودن خصوصیات مطلوب از جمله رشد سریع و معطر بودن اهمیت قابل توجهی دارند. با توجه به مشکلات تکثیر رز از طریق روش‌های سنتی، استفاده از روش های ریزازدیادی توصیه شده است. از جمله مشکلات کشت این ویترو نیز می توان به پدیده زردشدگی برگ ها اشاره نمود. لذا در این پژوهش جهت افزایش سبزینگی برگ‌ها، دو آزمایش طراحی شد. در آزمایش اول محیط کشت MS تغییر یافته (آهن به مقدار سه برابر (34/8 میلی گرم در لیتر) و 30 میلی گرم در لیتر نیترات نقره ) به همراه دو نوع هورمون BAP و TDZ مورد بررسی قرار گرفت. نتایج آزمایش اول نشان داد، بیشترین درصد سبزینگی‌ برگ‌ها در محیط کشت حاوی 1 میلی‌گرم در لیتر هورمون BA و آهن سه برابر بود (6/42 درصد). طراحی آزمایش دوم بر روی نوع آهن (Fe-EDDHA و FeSO4) موجود در محیط MS به همراه ترکیب هورمونی 1 میلی‌گرم در لیتر BA و 5/0 میلی‌گرم در لیتر NAA انجام شد. نتایج نشان داد استفاده ترکیبی از ( Fe-EDDHA و FeSO4) توانسته بیشترین درصد سبزینگی‌ برگ‌ها (15/67 درصد)، طول شاخه (92/3 سانتی‌متر) و وزن خشک (03/0گرم) را تولید نماید. گیاهچه‌های باززایی شده به منظور ریشه‌زایی به محیط‌ کشت‌های MS2/1جامد و مایع حاوی 40 گرم در لیتر ساکارز، 25/0 میلی‌گرم در لیتر هورمون BA، 1 میلی‌گرم در لیتر هورمون IBA و 1/0 میلی‌گرم در لیتر هورمون NAA انتقال یافتند. بیشترین تعداد ریشه تولید شده (1/9) و طول ریشه (4/3 سانتی‌متر) در محیط کشت جامد مشاهده شد.