عوامل مؤثر بر پذیرش فناوری آبیاری نوین توسط کشاورزان (مورد مطالعه شهرستان بهبهان)
نویسندگان
1 دانشیار، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان
2 دانشجوی دکتری ترویج و آموزش کشاورزی، گروه ترویج، ارتباطات و توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان
3 دانشجوی دکتری ترویج و آموزش کشاورزی، گروه ترویج، ارتباطات و توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان
4 دانش آموخته ی کارشناسی ارشد ترویج و آموزش کشاورزی، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان
doi
10.22034/iaeej.2019.93511چکیده
امروزه،کمبودآببهیکنگرانیعمدهدرایرانبدلشدهاستوبهطورمشخص،کشاورزیدرکانوناصلیمشکل کمبودآب قراردارد. از آنجایی که بخش عظیمی از تلفات آب در مسیر انتقال آن به مزارع اتفاق می افتد، به کارگیری فناوری های نوین آبیاری به منظور استفاده بهینه از منابع آب کشور امری ضروری می باشد. تحقیق حاضر با هدف اصلی بررسی عوامل مؤثر بر پذیرش فناوری آبیاری نوین در شهرستان بهبهان انجام گرفت. این تحقیق، از نوع تحقیقات کاربردی بوده و گردآوری دادهها با استفاده از روش توصیفی-پیمایشی انجام شده است. جامعه آماری این تحقیق را کشاورزان پذیرنده و نپذیرنده فناوریهای آبیاری نوین شهرستان بهبهان تشکیل دادند. تعداد کل پذیرندگان فناوریهای نوین آبیاری شامل 174 کشاورز بوده که بهصورت سرشماری انتخاب گردیدند و از میان نپذیرندگانی که زمینهای آنها در همسایگی کشاورزان پذیرنده بوده تعداد 100 نفر بهصورت تصادفی بهعنوان نمونه انتخاب شدند. برای گردآوری دادهها از پرسشنامه استاندارد استفاده گردید. بهمنظور تعیین قابلیت اعتماد ابزار تحقیق، پیشآزمون انجام شد که مقدار آلفای کرونباخ محاسبه شده برای مقیاس های اصلی پرسشنامه در حد مناسب بود. بهمنظور تجزیه و تحلیل اطلاعات از نرم افزار SPSS20 استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد که توابع تشخیصی برای هر سه مدل نشر، تنگناهای اقتصادی و چندبعدی دارای قدرت ایجاد تمایز میان پذیرندگان و نپذیرندگان فناوری آبیاری نوین بودند. همچنین متغیر سن در مدل نشر و چندبعدی و متغیر فاصله زمینهای کشاورزی تا مرکز خدمات در مدل تنگناهای اقتصادی، مهمترین متغیرهای متمایزکننده دو گروه پذیرنده و نپذیرنده می باشند. همچنین یافته ها بیانگر آن است که الگوی چندبعدی، توانایی بالاتری برای طبقه بندی کشاورزان پذیرنده و نپذیرنده فناوری آبیاری نوین دارد. لذا پیشنهاد می شود سیاستگذاران با توجه به تابع بهدست آمده از این الگو، احتمال پذیرش فناوری های مدرن آبیاری را محاسبه نموده و بر اساس آن اقدامه ای لازم را به عمل آورند.