سه مناظره در تحلیل جایگاه آمریکا در سیاست بینالملل
نویسندگان
1 نامزد دریافت درجه دکترای روابط بینالملل در دانشگاه شهید بهشتی و رایزن مطالعاتی نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل متحد-نیویورک
doi
چکیده
با افول اتحاد جماهیر شوروی، پایان جنگ سرد و فرو افتادن نظام دوقطبی در روابط بینالملل، ایالات متحده آمریکا به عنوان تنها ابرقدرت نظامی و اقتصادی رقابتناپذیر در جهان قد برافراشت. با این وجود، بحث ها در خصوص وضعیت کنونی نظام بینالملل و چگونگی بازیابی نظم جهانی همچنان جریان دارد. آنچه میتوان اذعان داشت این است که قطع نظر از ساختار، شکل و صورتبندی هرگونه نظم تازهای در جهان، آمریکا به عنوان تنها قدرت مسلط موجود جهان، در چنین نظمی نقش مهم و حیاتی خواهد داشت. هر یک از مناظرههای سهگانه در این نوشتار مقاصد و نقش آمریکا در سیاست بینالملل را در گذشته و حال به نحوی جداگانه ترسیم مینماید. در مناظره نخست که به نحله فکری موسوم به نومحافظهکاران در آمریکا متصف میباشد، با بهرهگیری از نگرشی تاریخی به تلاش برای توجیه نمودن نظم نوینی بر پایه موقعیت منحصر به فرد هژمونیک برای آمریکا پرداخته شده است. مناظره دوم نیز از منظری تاریخی و با نگاه به پیشینه مداخلات استعمارگرایانه، به نقد ماجراجویی های آمریکا در نقاط مختلف جهان از سده 19 میپردازد. از نگاه این دسته، آمریکا با هدف تحمیل ارزش های مسیحی پروتستانی و دستیابی به سهم بیشتر در بازارهای جهانی، مداخلات و دستاندازیهای خود را صورت داده است. مناظره سوم با تلاش برای در پیش گرفتن یک زمینه فکری بینابین، در عین وارد کردن ایراد و انتقاد به رویکردهای یکجانبهگرایانه جورج دبلیو بوش و زیان بار دانستن آن برای منافع ملی آمریکا در جهان، بهرهگیری از مناسبات چندجانبه و نهادهای بینالمللی را برای تحقق یافتن رهبری آمریکا در سیاست جهانی توصیه میکند.
