تأثیر کود کمپوست بر برخی پارامترهای فتوسنتزی در سه مرحله رشد گیاه عدس (Lens culinaris Medik.) تحت تنش خشکی

نویسندگان

1 گروه ژنتیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد

2 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء، بهبهان، ایران

3 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء، بهبهان، ایران

4 استادیار دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان

doi
چکیده

کمپوست به عنوان محصول فرآوری زباله‌های شهری با خصوصیات فیزیکوشیمیایی مناسب، می‌تواند نقش موثری در رشد و نمو و همچنین کاهش اثرات منفی ناشی از تنش‌های مختلف محیطی بر گیاهان داشته باشد. در این راستا آزمایشی با هدف اثر کمپوست بر شاخص‌های فتوسنتزی در مراحل فنولوژیک گیاه عدس تحت تنش خشکی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در سطح اطمینان معنی‌داری 95 درصد به اجراء درآمد. عوامل مورد بررسی شامل تیمارهای مختلف کمپوست و خاک با 5 سطح (100:0، 95:5، 85:15، 75:25 و 65:35 درصد وزنی) و تنش خشکی با 3 سطح شامل 100، 75 و 25 درصد ظرفیت زراعی (بدون تنش، تنش ملایم و تنش شدید) در نظر گرفته شد. نتایج در مرحله گیاهچه‌ای نشان داد که در شرایط تنش ملایم، افزودن کمپوست به خاک در سطح 25 و 35 درصد وزنی منجر به افزایش معنی‌دار محتوای کلروفیل کل (12% و 15% به ترتیب)، CO2 درون سلول ( 8% و 8%)، فتوسنتز (16% و 17%)، تعرق (14% و 15%) و عملکرد فتوسیستم II (4% و 4%) در مقایسه با شاهد شد، اما در شرایط تنش شدید سطح 35 درصد وزنی در مقایسه با دیگر سطوح افزایش معنی‌داری داشت. در مرحله گلدهی سطوح 25 و 35 درصد کمپوست در شرایط تنش ملایم و شدید در مقایسه با سطح شاهد منجر به افزایش معنی‌دار تمامی شاخص‌های مورد بررسی گردید. با توجه به نتایج این مطالعه می-توان کاربرد کمپوست را در جهت کاهش اثرات منفی تنش خشکی در گیاه عدس به‌ویژه در مراحل ابتدایی رشد پیشنهاد داد.