نقدی بر باور «حیرت: سرآغاز فلسفه» و استدلال برای «تعجب: منشاء استنباط ابداکتیو»
نویسندگان
1 دانشکده ریاضی، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، زنجان، ایران
doi
10.58209/jpt.1.3.249چکیده
ارتباط هیجان حیرت با منشاء و آغاز اندیشه فلسفی و هیجان تعجب با تفکر ابداکتیو هدف اصلی مقاله است. باور مشهور افلاطونی اظهار میکند که تجربه حیرت، منشاء فلسفه است. برای نقد این باور استدلال میکنیم، دانش تبیینی و عادیسازی که در جامعه منتشر است توأم با هستیشناختی طبیعتگرا، امر محیرالعقول را عقیم و از لحاظ تأثیرات فکری منتهی به فلسفه، ناکارآمد کرده است. در مقابل، استدلال میکنیم که منشاء اندیشه فلسفی در خلقوخوی ذهنی تعمق فکری و دروننگری همراه با آموزه معرفتی تشکیک و کاوش در دانش و باورهای موجود قرار دارد. ابداکشن در چند دهه اخیر موضوع پژوهش در شاخههای مختلف بوده است. تلاش میشود تا بررسی نوینی از استنباط ابداکتیو و ابداکشن ذهنی ارائه دهیم. استدلال میکنیم که هیجان تعجب و امر تعجبآور، منشاء و محرک ابداکشن است. این قابلیت بسیار کارآمد ذهن بر حسب توانایی برآورد ذهنی احتمال و انتظار شهودی توضیح داده شود. در خاتمه به برخی مغالطات فکری ناشی از استدلال ابداکتیو میپردازیم.
