تحلیل نیازهای اطلاعاتی زنان روستایی جهت مدیریت پایدار منابع طبیعی (مطالعه موردی در حوزه آبخیز قزل تپه استان زنجان)

نویسندگان

1 دانشیار ترویج کشاورزی و توسعه روستایی، دانشگاه زنجان

2 دانش آموخته ترویج و توسعه روستایی دانشگاه زنجان

doi
چکیده

زنان روستایی ارتباطی مستقیم و تنگاتنگ با منابع طبیعی و محیط‌ زیست اطرافشان دارند و با توجه به شیوه­ های معیشت خانوارشان،می‏ توانند بر این منابع تأثیر متقابل گذارند. نقش دانش زنان روستایی در مدیریت جامع و پایدار حوزه­ های آبخیز بسیار چشمگیر است. پژوهش حاضر به شناخت نیازهای اطلاعاتی زنان روستایی جهت مدیریت پایدار منابع طبیعی حوزه آبخیز قزل تپه در استان زنجان می ‏پردازد. رویکرد مورد استفاده در پژوهش، کیفی می­باشد و از روش‌شناسی مطالعه موردی و فنون ارزیابی سریع روستایی استفاده شده است. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد زنان روستایی از طریق راهبردهای معیشت کشاورزی و غیر کشاورزی در تأمین معیشت خانوارشان مؤثر بودند. آناندر زمینه‏ ی‏ برداشت و فرآوری محصولات باغی و لبنی، بافت فرش با طرح‌های روز، فرصت­ های جدید اشتغال غیر‏کشاورزی، اشتغال در فعالیت­ های نوین کشاورزی، روش ­های مختلف حفاظت و احیای منابع طبیعی و محیط‌ زیست و سطح سواد، نیاز به کسب اطلاعات و تقویت آگاهی و مهارت داشتند. همچنین لازم بود نگرش زیست‌محیطی آنان در زمینه‏ ی‏ مدیریت مناسب پسماندهای روستایی بهبود یابد. فراگیر نبودن ضعف جسمانی بین زنان روستایی ظرفیت مناسبی را فراهم نموده است تا با بهره ‏گیری از نیروی انسانی کافی و برخوردار از سلامت جسمانی، زمینه افزایش سایر ظرفیت­ های آنان فراهم گردد. این نیازها ضرورت دانش ‏افزایی زنان در زمینه ‏‏های مذکور و فراهم نمودن شرایط لازم برای ایجاد و تقویت مهار­ت­ های لازم را نشان می­دهد.