مقایسه شاخص تحمل به آلودگی در دو گونه تاغ (Haloxylon aphyllum) و قرهداغ (Nitraria schoberi) تحت شرایط گرد و غبار
نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری مدیریت و کنترل بیابان، دانشگاه یزد، یزد، ایران
2 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات جنگلها و مراتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران
3 استاد، گروه محیط زیست، دانشگاه یزد، یزد، ایران
4 دانشیار، گروه خاکشناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.29252/aridbiom.2023.19228.1908چکیده
شناسایی گونه های گیاهی مناسب برای ایجاد کمربند سبز در اطراف شهرهای مناطق خشک و بیابانی به منظور کاهش آلودگی هوا دارای اهمیت است. شاخص تحمل به آلودگی هوا یکی از شاخص های شناخته شده برای تعیین تحمل گونه های گیاهی به آلودگی است. این تحقیق با هدف بررسی گردوغبار بر روی خصوصیات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی دو گونه شورپسند تاغ (Nitraria schoberi) و قره داغ (Haloxylon Aphyllum) و مقایسه اثر گردوغبار بر روی شاخص تحمل به آلودگی هوا و تعیین گونه مناسب برای ایجاد کمربند سبز، بهصورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی؛ با دو تیمار (بدون گردوغبار و اِعمال گردوغبار) در سه تکرار به مدت 5 ماه و در شرایط گلخانه ای اجرا شد. به منظور بررسی اثر گردوغبار، با استفاده از دستگاه شبیه ساز غبار بر روی نمونه ها با فاصله زمانی یک هفته ای (به میزان 5/1 g/m2/month) غباردهی انجام شد. پس از اتمام دوره آزمایش، پارامترهای آسکوربیک اسید، کلروفیل کل، محتوی نسبی آب و pH عصاره برگ اندازه گیری و در آخر شاخص تحمل به آلودگی هوای دو گونه محاسبه شد. نتایج نشان داد پارامتر کلروفیل کل در گونة قره داغ 19 درصد و محتوای نسبی کل 8 درصد نسبت به شاهد کاهش داشت در حالی که مقدار اسیدآسکوربیک در تاغ 11 درصد و در قره داغ به مقدار 14 درصد و pH عصاره برگ قره داغ 29 درصد نسبت به شاهد خود افزایش یافت. با توجه به مقدار APTI (15/8) گونه تاغ در مقایسه به قره داغ (41/7) و بدلیل اختلاف ارتفاع این دو گونه، تاغ گزینه مناسب تری برای کاشت در کمربند سبز بهمنظور کاهش آلودگی هوا باشد.