مدل سازی و تخمین ذخیره معدن مس چاهموسی (شمالغرب ترود، استان سمنان)
نویسندگان
1 دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
2 دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
3 دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
doi
10.22034/ijme.2025.2040582.2022چکیده
محدوده چاهموسی به مساحت 28.54 کیلومترمربع در استان سمنان قرار دارد. این معدن در جنوب شهر شاهرود و در شمالغرب روستای ترود قرار گرفتهاست. هدف از انجام این پژوهش مدلسازی و تخمین ذخیره محدوده چاهموسی است. مطالعات اکتشاف تکمیلی در 56 هکتار از شمالغرب محدوده شامل نقشهبرداری توپوگرافی 1:1000، تهیه نقشه 1:1000 زمینشناسی، حفاریهای مغزهگیری، لاگنگاری، نمونهگیری و تخمین ذخیره انجام شده است. از دیدگاه زمینشناسی این محدوده به لحاظ مشخصات سنگشناختی شامل انواع سنگهای آتشفشانی تا آذرآواری و آتشفشانی- تخریبی با ترکیبهای حدواسط تا اسیدی است؛ که در بخشهایی دایک مشاهده میشود. بر اساس مطالعات زمینشناسی اقتصادی، ذخیره مس محدوده چاهموسی در رده ذخایر تیپ مانتو طبقهبندی میشود. برای دستیابی به هندسه کانسار و تخمین ذخیره تعداد 66 گمانه مغزهگیری به متراژ کل 13360.50 متر حفاری، مغزهگیری، لاگنگاری در محدوده انجام شد که از این میان تعداد 22 گمانه و 3826 متر در ارزیابی ذخیره مورد استفاده قرار گرفته است. برای ساخت فضای تخمین مدل عیاری- ساختاری بر اساس اطلاعات گسلهای کنترلکننده کانیزایی و اطلاعات عیار گمانهها با عیار مس بیش از 1/0 درصد و با استفاده از نرمافزارهای مختلف استفاده شد. تخمین ذخیره با استفاده از مشخصات بیضوی جستجو، پارامترهای بهینهسازی شده تخمین و مدل بلوکی ساخته شده و با روشهای کریجینگ معمولی و عکس مجذور فاصله انجام شد. نتایج روش کریجینگ معمولی، در مقاله ارایه شده است. تفکیک زون اکسیدی بر اساس عیار مس اکسیدی و در نظر گرفتن نسبت اکسیدی 30 درصد انجام شد که بیشترین عیار مس اکسید 71/3 درصد است. میزان ذخیره زمینشناسی با عیار حد 1/0 درصد مس 4/4 میلیون تن با عیار متوسط مس 74/0 درصد است که از این مقدار 1/3 میلیون تن با عیار متوسط مس 75/0 درصد ذخیره اکسیدی و 3/1 میلیون تن با عیار متوسط مس 73/0 درصد سولفیدی است. ذخیره اندازهگیری شده (ذخیره قطعی) 2/3 میلیون تن با عیار متوسط مس 77/0 درصد (بخش اکسیدی: 2/2 میلیون تن با عیار مس 78/0 درصد، بخش سولفیدی: 950 هزار تن با عیار مس 75/0 درصد) است.