مقایسه مدل‌های اکتشافی لیتوژئوشیمیایی بر اساس زون‌بندی در کانسار‌های مس پورفیری سونگون و دره‌زار

نویسندگان

1 دانشکده فنی و مهندسی معدن، بخش مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران

2 استادیار، دانشکده فنی و مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران

3 دانشکده فنی و مهندسی معدن، بخش مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران

doi
10.22034/ijme.2025.2043212.2024
چکیده

کانسار‌های مس پورفیری سونگون و دره­زار در زون دگرگونی سنندج سیرجان واقع شده است. مدل‌های لیتوژئوشیمیایی و شاخص‌های زونالیته Cu/Mo و Pb.Zn/Cu.Mo نشان داد که شکل کانسار سونگون از نوع پرشیب با زونالیته مستقیم و کانسار دره­زار به شکل کم شیب با زونالیته معکوس و به صورت شعاعی مرکزگرا است. نقشه‌های عددی هم عیار مس و مولیبدن بیشتر به بخش‌های مرکزی میدان لیتوژئوشیمیایی در کانسارهای دره­زار و سونگون و نقشه‌های عددی هم عیار سرب و روی بیشتر مناطق حاشیه­ای این میدان‌ها را اشغال کرده­اند. بر اساس نقشه‌های هم عیار رسم شده، شاخص زونالینه (Pb.Zn)/(Cu.Mo) با ظرافت و دقت بالاتری بخش‌های مرکزی را از مناطق حاشیه­ای جدا کرده است و از طرف دیگر نقش عملکرد گسل‌های منطقه در ارتباط با سطح فرسایش بخش‌های مختلف استوک پورفیری دره­زار و سونگون را به وضوح نشان می­دهد. در کانسار مس– مولیبدن پورفیری سونگون شاخص زونالیته Cu/Mo از 60 در بخش‌های خارجی و فوقانی کانسار تا 20 در عمیق­ترین بخش‌های حفاری شده تغییر می­کند. برای رسیدن این شاخص به مقادیر 3 تا 5 در افق‌های پایین­تر، انتظار می­رود کانی­زایی مولیبدن مس تا ارتفاع مطلق 1100 تا 1200 متری ادامه داشته باشد. در کانسار مس پورفیری دره­زار نمودار تغییرات این شاخص با عمق نشان­دهنده کاهش مقدار این شاخص از 154 تا 29 بوده است و با توجه به روند تغییرات این شاخص، پایین­ترین عمق قابل پیش­بینی از جهت وجود کانی­زایی اقتصادی مس پورفیری، ارتفاع مطلق 2200 متر است.