فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ایران به دلیل واقع شدن در منطقه خشکو نیمه‌خشکجهان،به طور مکرردرمعرضگردوغبارقرارمی­گیرد. پیامدهای نامطلوب این پدیده به عنوان یک شوک محیطی، امنیت زندگی افراد را تحت تأثیر قرار می‌دهد. طوفان­ های گرد و غبار، اثرات منفی بر سلامت، اقتصاد جامعه و محیط زیست داشته و منجر به خسارت­ های زیادی به بخش ­های مختلف به‌ویژه کشاورزی می‌شود. بر همین اساس، پژوهشی با هدف تبیین وضعیت امنیت معیشت کشاورزان در شرایط گرد و غبار در شهرستان شوش انجام گرفت. پژوهش در دو مرحله انجام شد. در مرحله اول، نقشه ریسک (خطر) با استفاده از شاخص‌های شدت و رخداد ترسیم شد. داده ­های لازم برای این مرحله با تشکیل گروه متمرکز از کشاورزان خبره شهرستان شوش که به روش نمونه­ گیری هدفمند انتخاب شده بودند، جمع ­آوری شد. در مرحله دوم، یک مطالعه پیمایشی روی نمونه ­ای به حجم 254 نفر از کشاورزان شهرستان شوش با استفاده از پرسشنامه انجام شد. نتایج تحلیل نقشه ریسک نشان داد که از نظر پاسخگویان، شدیدترین اثرات گرد و غبار به ترتیب مربوط به بخش ­های اقتصادی، اجتماعی و زیست ­محیطی است در حالی که بیشترین تأثیرات آن به ترتیب به بخش ­های زیست­ محیطی، اجتماعی و اقتصادی مربوط است. نتایج پیمایش نیز تأییدکننده این یافته بود. همچنین، مشخص شد که کشاورزان مورد مطالعه از نظر امنیت‌ معیشت در سطح مطلوبی قرار ندارند. امنیت اجتماعی افراد، اهمیت بیشتری نسبت به امنیت‏ های اقتصادی و زیست محیطی آن ها دارد.نتایج تحلیل خوشه‌ای نیز نشان داد که کشاورزان بر اساس شدت و رخداد اثرات گرد و غبار به سه گروه (خوشه) قابل تقسیم هستند و اختلاف معناداری بین آن ها از نظر امنیت‌ معیشت وجود دارد.