فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حرکت در مسیر توسعه نیازمند تدوین برنامه‌‌‌‌‌‌ای داخلی در قالب اسناد بالادستی است. اما در جهان وابستگی‌‌های متقابل، توسعۀ درونی کشورها با محیط خارجی پیوندی ناگسستنی یافته است؛ به‌طوری‌ ‌که برنامۀ توسعه بدون توجه به محیط بین‌المللی و روابط خارجی سودمند نیست. از این ‌‌رو اکثر کشورهایی که بر مدار توسعه قرار گرفته‌‌اند، دارای سند بالادستی در حوزۀ سیاست خارجی هستند. اگرچه فقدان چنین سندی در جمهوری اسلامی ایران نقطۀ ضعف محسوب می‌‌شود، سایر اسناد بالادستی به‌شکلی کلی و غیرمستقیم اهداف توسعه‌‌ای را در حوزۀ سیاست خارجی مطرح کرده‌‌اند. پژوهش حاضر با بازخوانی این اسناد، درپی پاسخ به این پرسش‌‌هاست: راهبرد توسعه در اسناد بالادستی جمهوری اسلامی چه الگویی دارد؟ رابطۀ میان این الگو با سیاست خارجی توسعه‌‌گرا چگونه است؟ در پاسخ به پرسش‌ها، استدلال می‌‌شود که الگوی توسعه در اسناد بالادستی جمهوری اسلامی ایران برون‌‌گرای درون‌محور است. این الگوی توسعه بدون سیاست خارجی توسعه‌‌گرا امکان عملیاتی شدن ندارد. پژوهش حاضر از نوع مطالعات توسعه‌‌ای ـ کاربردی است که با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی و با روش سندپژوهی در چارچوب نظریۀ دولت توسعه‌‌گرا تدوین شده است.