نگرش روستاییان به مدیریت مشارکتی جنگل: مورد مطالعه روستاهای حاشیه ‏ی جنگل بخش مارگون، شهرستان بویراحمد

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ترویج و توسعه‎‏ی کشاورزی، گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده‏ی‌کشاورزی، دانشگاه یاسوج

2 و دانشیار ترویج و توسعه‎‏ی کشاورزی، گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده‏ی‌کشاورزی، دانشگاه یاسوج

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر، بررسی نگرش روستاییان حاشیه ­ی جنگل بخش مارگون به مدیریت مشارکتی جنگل و شناسایی عوامل مؤثر بر آن بود که به روش پیمایش صورت پذیرفت. برای این منظور، بر اساس جدول نمونه ­گیری پاتن، 164 سرپرست خانوار در روستاهای مورد مطالعه به‌عنوان حجم نمونه تعیین و با استفاده از نمونه­ گیری تصادفی انتخاب و مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار جمع ­آوری داده­ها نیز پرسش­نامه ­ای محقق ساخته بود که روایی آن توسط پانل متخصصان تأیید شد و برای تعیین پایایی آن نیز مطالعه پیش ­آهنگ صورت گرفت که ضریب آلفای کرونباخ 0/54 تا 0/82 برای متغیرهای مختلف به­دست آمد. داده­ های گردآوری­ شده با نرم ­افزارهای SPSS20و Amos20،مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج آزمون همبستگی نشان داد که متغیرهای سن، سطح تحصیلات، سطح درآمد خانوار، باور به بحران تخریب جنگل، نگرش گروه مرجع، محیط ­گرایی، محدودیت در رشد و بحران محیطی، رابطه معنی­ داری با نگرش به مدیریت مشارکتی جنگل داشتند. یافته ­های آزمون رگرسیون سلسله مراتبی نمایان ساخت، متغیرهای نگرش گروه مرجع، سن، بحران محیطی، محدودیت در رشد و تعداد اعضای خانوار در مجموع 52/6 درصد از واریانس (تغییرات) نگرش به مدیریت مشارکتی جنگل را تبیین می ‏کنند. نتایج آزمون برازش مدل نشان داد که شاخص­ های CMIN/DF، NFI، IFI، CFIو RMSEA در سطح مطلوبی قرار داشته و اعتبار مدل رگرسیونی را تأیید می­کنند. در پایان پیشنهاد می­شود کارشناسان و مروجان منابع طبیعی در فرایند ترغیب روستاییان به مشارکت در مدیریت جنگل از روستاییان مسن­تر و با تجربه به‌عنوان گروه ­های مرجع استفاده نمایند تا از طریق این رهبران اجتماعی، نگرش مثبتی به مشارکت در جوامع محلی ایجاد گردد.