ارائه چارچوبی برای مدیریت مقابله با قاچاق سوخت در ایران

نویسندگان

1 دکتری مهندسی صنایع، شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران، ساری، ایران

2 کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی ،دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ساری، شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی ایران، ساری، ایران

doi
10.30507/jmsp.2021.102469
چکیده

اختاف قیمت سوخت یارانه‌ای در داخل کشور با قیمت سوخت در خارج از کشور فرصتی مناسب برای قاچاق سوخت توسط سوداگران ایجاد کرده است. این معضلچرخۀ تأمین و توزیع سوخت را دچار چالشی بزرگ کرده است. لذا برای مقابله با این پدیدۀ شوم در اقتصاد کشور، ارائۀ چارچوبی برای مدیریت مقابله با قاچاق سوخت یارانه‌ای ضروری است. در این پژوهش در مرحلۀ نخست، به روش استخوان‌ماهی و با استفاده از ابزار مطالعات کتابخانه‌ای، مطالعات میدانی، مصاحبه و روش دلفی، علت و ریشۀ ایجاد قاچاق سوخت مشخص شد. سپس روابط علت و معلولی عوامل با استفاده از روش دیمتل، با هدف مشخص شدن اهمیت هرکدام از عوامل، ترسیم گردید. در ادامه راهکارهایی جهت رفع عوامل یادشده از طریق جلسات طوفان ذهنی و مصاحبه با خبرگان صنعت نفت ارائه گردید. در پایان نیز با استفاده از روش تلفیقی ای‌اچ‌پی ـ دیمتل، رتبه‌بندی راهکارها برای تخصیص منابع انجام شد. در هر مرحله از چارچوب پیشنهادی پژوهش، نتایج به دست آمده به تأیید خبرگان صنعت نفت رسید و همین امر دلیل محکمی بر اعتبارسنجی چارچوب پیشنهادی جهت رفع قاچاق سوخت در کشور است.