فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هاله‌های ژئوشیمیایی مناطقی در اطراف ذخایر معدنی‌اند که در آن غلظت عناصر تا حد ثابتی به نام زمینه کاهش می‌یابد. در این میان برای پی بردن به غلظت غیرعادی عناصر یعنی آنومالی باید حد فوقانی مقدار زمینه یعنی حدآستانه‌ای تعیین شود. برای رسیدن به این هدف استفاده از روش‌های نوین و جدید اکتشافی موثر و کارآمد است. در این مقاله برای ترسیم مناطق پتانسیل‌دار رسوبات آبراهه‌ای از روش مدل‌سازی داده‌های شاخص غنی‌شدگی عناصر با روش آماره فضایی U استفاده شده است. با توجه به ویژگی‌های مورفولوژی محیط رسوبات آبراهه‌ای، منشا نمونه‌های برداشت شده از این رسوبات به بالادست حوضه‌های آبریز برمی‌گردد، بنابراین تحلیل داده‌های ژئوشیمیایی این نمونه‌ها با محیط‌های سنگی از این لحاظ متفاوت است و باید یک مدل‌سازی اولیه بر روی داده‌ها برای درنظر گرفتن ویژگی‌های زمین‌شناسی بالادست نمونه‌ها انجام گیرد. ماهیت همسانگردی پنجره‌ای که میانگین‌گیری وزنی در الگوریتم روش آماره فضایی U انجام می‌شود، طوری است که تمامی نمونه‌های بالاست و پایین‌دست نمونه‌ها در این میانگین‌گیری سهیم‌اند و این مورد می‌تواند نقطه ضعف قابل توجهی برای این روش به شمار آید. برای کاهش این ضعف و در جهت بهبود روش، ابتدا با در نظر گرفتن واحدهای سنگی بالادست، بر روی داده‌های خام، شاخص غنی‌شدگی عناصر بدست آمد و سپس مدل‌سازی آماره U بر روی این شاخص‌ها انجام شد. با این روش، ضمن اینکه اندیس‌های منطقه با دقت بیشتری شناسایی شدند، مناطق پتانسیل‌دار کاذب بدست آمده از روش آماره فضایی U نیز حذف شده و نتایج قابل قبول و نزدیک به واقعیت‌های میدانی برای تعیین مناطق پتانسیل‌دار کانی‌سازی نمایان شد.