بررسی نیاز آبی بر اساس تغییر الگوهای آبیاری و تاثیر آن بر بیلان آبی دشت یزد- اردکان

نویسندگان

1 استادیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه پیام نور

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی آبخیزداری دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد

3 دانشیار دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد

4 استادیار دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد

doi
10.29252/aridbiom.2019.1564
چکیده

برآورد نیاز آبی، از مهم­ترین عوامل در مدیریت منابع آب و از ضروریات هر طرح آبیاری و زهکشی به شمار می­رود. برای تعیین نیاز آبی، بایستی تبخیر و تعرق پتانسیل گیاه مرجع (ET0) را برآورد کرد. میزان بهره­برداری از منابع آب سطحی و زیرزمینی در هر منطقه ارتباط مستقیم با آب مورد نیاز برای آبیاری محصولات کشاورزی در آن منطقه دارد. در تحقیق حاضر که در محدوده آبریز دشت یزد-اردکان انجام گرفت، از نرم افزار OPTIWAT برای محاسبه نیاز آبی استفاده شد. محصولات زراعی و باغی دشت یزد-اردکان در حدود 54 هزار هکتار است. میزان آب مورد نیاز برای آبیاری این سه محصول 917594740 مترمکعب است که تقریبا 70 درصد میزان آب مورد نیاز برای آبیاری کل محصولات زراعی و باغی دشت یزد-اردکان را شامل می­شود. به منظور دسترسی به نیاز آبی گیاهان در راندمان­های مختلف از نرم افزار OPTIWAT استفاده شد و میزان آب مورد نیاز برای آبیاری محصولات زراعی و باغی دشت یزد-اردکان با کشت فعلی و راندمان فعلی (45 درصد) برابر با 831668380 متر مکعب به دست آمد. مقدار آب مورد نیاز این محصولات برای آبیاری قطره­ای و راندمان­های 60، 75، 90 درصد به ترتیب 593964840، 464755070، 381938430 مترمکعب محاسبه شد. لذا می­توان نتیجه گرفت با تغییر الگوی کشت و افزایش دور آبیاری میزان بهره­برداری از آبخوان دشت را کاهش و به میزان ذخیره سفره­های زیرزمینی افزود.