بررسی تأثیر شوکهای سیاست پولی بر رشد اقتصادی و تورم در اقتصاد ایران: شواهد تجربی بر اساس مدل TVP-SFAVAR-SV
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه ارومیه
2 استادیار اقتصاد دانشگاه ارومیه
3 استاد اقتصاد دانشگاه ارومیه
doi
10.22034/ecoj.2023.54417.3140چکیده
این مقاله با استفاده از الگوی خود رگرسیون برداری عامل- افزوده شده با نوسانات تصادفی و پارامترهای متغیر در طی زمان TVP-SFAVAR-SV به بررسی اثر شوکهای سیاست پولی (با درنظرگرفتن متغیر سیاست مالی بهعنوان متغیر پنهان) بر تورم و رشد اقتصادی پرداخته است. در این راستا دادههای فصلی سری زمانی ۶ متغیر اقتصاد کلان ایران طی دوره 1369:2 تا 1397:3 بکار گرفته شده است. جهت ارزیابی سیاستهای پولی، از چهار متغیر پایه پولی، نقدینگی، بدهی بانکها به بانک مرکزی و بدهی بخش غیردولتی به سیستم بانکی، بهعنوان ابزار پولی و متغیر سیاستهای مالی (متشکل از متغیرهای رشد مخارج عمرانی وجاری دولت، درآمدهای نفتی و مالیاتی و سایر درآمدها) بهعنوان متغیر غیر قابل مشاهده استفاده شده است. نتایج بیانگر این است که به غیر از شوکهای متغیر بدهی بخش غیردولتی به سیستم بانکی، شوکهای سایر متغیرها (اعم از متغیرهای سیاست پولی و متغیر پنهان سیاست مالی) تاثیر منفی بر رشد اقتصادی داشته و از سوی دیگر باعث افزایش تورم شدهاند. شوکهای متغیر بدهی بخش غیردولتی به سیستم بانکی نیز اثر مثبت ولی کاهشی بر رشد اقتصادی داشته، در حالیکه بر روی تورم اثر مثبت افزایشی داشته است. با توجه به نتایج فوق، میتوان بیان نمود که وابستگی اقتصاد ایران به درآمدهای نفتی و سیاستهای پولی نشئتگرفته از آن و نیز ضعفهای ساختاری در جذب نقدینگی توسط بخش مولد کشور و حرکت به سمت فعالیتهای سوداگری از جمله عواملی است که زمینهساز تورم و کاهش رشد اقتصادی کشور شدهاند.