نگرش زیتون‌کاران فارس پیرامون اثرات اجرای طرح توسعه کشت زیتون

نویسندگان

1 و دانشیار بخش ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه شیراز

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه شیراز

doi
چکیده

طرح توسعه کشت زیتون از مهم ترین برنامه‌ های وزارت جهاد کشاورزی بوده که در این راستا مبالغ قابل توجهی از بودجه کشور صرف اجرای این طرح شده است. با توجه به اجرای گسترده طرح در سطح استان فارس، ارزیابی اثرات طرح به منظور مدیریت آن، حداکثر‌سازی منافع و حداقل‌ سازی اثرات منفی ضرورت دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی نگرش زیتون‌کاران پیرامون اثرات زیست محیطی، اقتصادی و اجتماعی طرح با استفاده از فن پیمایش و ابزار پرسشنامه انجام گرفته است. سطح زیر کشت زیتون در منطقه مورد مطالعه در حدود 8370 هکتار با حدود 300 بهره بردار می‌باشد که بر اساس جدول نمونه‌ گیری تاکمن تعداد 170 نفر از زیتون‌کاران به عنوان آزمودنی‌های این تحقیق، با استفاده از روش نمونه‌گیری طبقه‌ بندی شده تصادفی از بین جامعه آماری پژوهش انتخاب شدند. تأیید روایی پرسشنامه توسط متخصصان و جهت تأیید پایایی نیز یک مطالعه راهنما انجام شد. ضرایب آلفای کرونباخ برای متغیر‌های تحقیق در محدوده 0/80 تا 0/91 بود. نتایج بیانگر آن است که میزان رضایت زیتون‌کاران از فعالیت‌های خود خیلی کم بوده و اثرات زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی طرح را نیز ضعیف تا متوسط ارزیابی نموده‌‌اند. بر مبنای یافته ‌ها، متغیر‌های مستقل میزان رضایت از باغداری زیتون، میزان بهره‌مندی از خدمات ترویجی و عضویت در تعاونی‌ ها و تشکل‌ های کشاورزی به طور کلی توانسته ‌اند 55 درصد از تغییرات را در متغیر وابسته میزان ارزیابی اثرات کلی طرح، پیش‌بینی کنند. در پایان بر اساس نتایج به‌ دست آمده، توصیه‌های عملی ارائه شده است.