فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بررسی رفتار برشی درزه ها بدلیل اثر مهم آن بر پایداری سازه های روباز مانند شیروانی های سنگی از اهمیت بالایی برخوردار است. در این راستا کارهای مهم و ارزشمندی توسط محققین متعددی صورت پذیرفته است. به منظور پیش بینی مقاومت برشی اوج درزه ها مدل‌های تجربی و نظری گوناگونی ارائه شده است. هدف نهایی این مدل‌ها، پیش‌بینی مقاومت برشی اوج درزه ها از طریق پارامترهای شناخته شده و بدون انجام آزمایش می باشد. بدلیل کمبود و سختی اخذ نمونه‌های طبیعی، تحقیقات پیشین اکثراً بر روی نمونه‌های مصنوعی از جنس سیمان یا گچ با شکل هندسی منظم (مربع / مستطیل) انجام شده است. تحقیق حاضر به بررسی رفتار برشی درزه‌های طبیعی بدون پرشدگی حاصل از حفاری مغزه‌گیری می‌پردازد. بدین منظور عملیات فتوگرامتری بردکوتاه بر روی 52 نمونه درزه طبیعی انجام و خواص مورفولوژی سطح آن ها برداشت شد. آزمون برش مستقیم تحت شرایط بار نرمال ثابت انجام شد و مقاومت برشی اوج درزه ها بدست آمد. برای تعیین رابطه پیش بینی کننده و تخمین مقاومت برشی درزه ها از الگوریتم برنامه سازی بیان ژنی که توانایی برقراری رابطه ضمنی بین پارامترهای ورودی و متغیر خروجی را دارد، استفاده شد. ﺟﻬﺖ ﻣﺪل ﺳﺎزی، از 70 درﺻﺪ داده‌ها ﺑﺮای آﻣﻮزش و  30 درﺻﺪ ﻣﺎﺑﻘﻲ ﺑﺮای آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﺪل ﻫﺎ به صورت تصادفی، اﺳﺘﻔﺎده شده است. در مجموع چهار مدل اجرا و رابطه ریاضی بین پارامترها جهت پیش بینی مقاومت برشی اوج ارایه شد. برای ارزیابی کارآیی مدل‌ها، از معیارهای معتبر مانند R2، MSE، MAE، RSME و RSE استفاده شد. نتاج نشان داد الگوریتم برنامه سازی بیان ژنی از دقت مناسبی برای تخمین متغیر خروجی برخوردار است. مطالعه و دستیابی به این تعداد از درزه‌های طبیعی با سه نوع سنگ می‌تواند یک اتفاق خاص باشد که به راحتی قابلیت تکرار آن نیست.