تأثیر درازمدت مالچ نفتی بر شاخصهای تنوع زیستی ماکروفون خاک و پوشش گیاهی در منطقه جاسک
نویسندگان
1 استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، مازندران
2 استادیار جغرافیای طبیعی، دانشگاه هرمزگان
3 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته بیابانزدایی، دانشگاه سمنان
4 استادیار گروه جنگلداری دانشکده کویرشناسی دانشگاه سمنان، دانشکده کویرشناسی دانشگاه سمنان
5 استادیار گروه جنگلداری دانشکده کویرشناسی دانشگاه سمنان، دانشکده کویرشناسی دانشگاه سمنان
doi
10.29252/aridbiom.7.1.27چکیده
بخش وسیعی از کشور ایران در ناحیه خشک و نیمهخشک قرار دارد؛ از این نظر استان های متعددی در معرض هجوم ماسه های روان به هنگام وزش بادهای دائمی و فصلی هستند. یکی از روش های تثبیت ماسه های روان استفاده از مالچ نفتی است. در این پژوهش، تأثیر مالچ نفتی بر شاخصهای تنوع، غنا و یکنواختی ماکروفون خاک و پوشش گیاهی در شهرستان جاسک استان هرمزگان مطالعه شد. دادههای تحقیق شامل تراکم، تاج پوشش و غنای پوشش گیاهی و غنا و تنوع ماکروفون خاک است. پوشش گیاهی با استفاده از 60 پلات 5×5 مترمربعی و ماکروفون خاک نیز 80 تله گودالی (شیشه های حاوی پلیاتیلن گلایکول 50%) نمونه برداری شد. شاخص های غنا و تنوع زیستی نیز با استفاده از نرم افزار Past محاسبه شد. نتایج مقایسه شاخص های تنوع ماکروفون خاک نشان داد که غنای منطقه مالچ پاشی شده در دو فصل پاییز و بهار به ترتیب 9/2 و 5/16 برابر منطقه شاهد است. شاخص تنوع شانون و سیمپسون در منطقه مالچ پاشی شده نیز در فصل پاییز، به ترتیب 6/3 و 1/3 برابر منطقه شاهد بود. شاخص های تنوع منطقه مالچ پاشی شده در فصل بهار 15 برابر منطقه شاهد بود که بیانگر بیشتر بودن گونه های نادر ماکروفون خاک منطقه مالچ پاشی شده نسبت به منطقه شاهد است. نتایج تأثیر مالچ نفتی بر شاخص های غنا و تنوع زیستی پوشش گیاهی در دو منطقه مالچ پاشی شده و شاهد نیز بیانگر یکسان بودن تنوع پوشش گیاهی پس از گذشت 10 تا 14 سال از زمان مالچ پاشی در مناطق مورد مطالعه است.