پیشایندها و پیامدهای پذیرش فناوری‌های هوش مصنوعی در زنجیرۀ تأمین

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت بازرگانی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی ، قزوین، ایران

2 دانشیار گروه مهندسی صنایع،واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی ، قزوین، ایران

3 استادیار گروه مدیریت صنعتی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

4 استادیار گروه مدیریت بازرگانی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی ، قزوین، ایران

doi
10.22034/jbar.2025.21715.4449
چکیده

هدف پژوهش حاضر، شناسایی و طبقه‌بندی پیشایندها و پیامدهای پذیرش فناوری هوش مصنوعی در زمینه بهبود و تقویت زنجیرۀ تأمین با استفاده از رویکرد فراترکیب است. در این مطالعه، پژوهشگر نتایج و یافته‌های پژوهشگران قبلی را با استفاده از رویکرد مرور نظام‌مند و فراترکیب، تحلیل و عوامل مؤثر را با اجرای هفت مرحله روش ساندلوسکی و باروسو کدگذاری و تحلیل نموده است. داده­های مورد نیاز با جستجوی نظام­مند پایگاه­های علمی معتبر داخلی و خارجی گردآوری گردید. شناسایی پیشایندها و پیامدهای پذیرش فناوری هوش مصنوعی، منتهی به یک مدل مفهومی شامل ۲ دسته، ۱۶ عامل و ۱۲۱ مولفه طبقه‌بندی شد. نتایج فراترکیب نشان داد که در میان پیشایندها، بالاترین فراوانی مربوط به عوامل سازمانی و عوامل محیطی، و در میان پیامدها، بالاترین فراوانی مربوط به پیامدهای سازمانی و پیامدهای زنجیرۀ تأمین می‌­باشد. این بدان معناست که به منظور توسعه و تقویت پذیرش اثربخش هوش مصنوعی در زنجیرۀ تأمین، علاوه بر توجه به علل و عوامل مختلف، می‌­بایست تمرکز ویژه‌ای بر عوامل سازمانی و عوامل انسانی (به مثابه دو عنصر اساسی شکل‌دهندۀ سیستم‌های سازمانی) صورت پذیرد. از سوی دیگر، نتایج نشان داد که محدودیت‌های مطالعاتی قابل توجهی در زمینه پیشایندهای اقتصادی/مالی و پیامدهای دانشی/اطلاعاتی و نیز پیامدهای منابع انسانی و نیروی کار در پیشینه وجود دارد که این به معنای محدودیت دانش موجود در این حیطه‌­ها می‌­باشد. از این رو به منظور توسعۀ قلمرو دانش در حیطه پذیرش زنجیره­‌های تأمین مبتنی بر هوش مصنوعی نیاز است تا مطالعات آتی بر انجام پژوهش در این حیطه‌­ها متمرکز گردند.