بررسی انگیزههای تجدد علمی در دورة ایلخانان (مطالعة موردی: ربع رشیدی)
نویسندگان
1 کارشناس ارشد تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه شهید بهشتی تهرا
2 استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه علوم پژشکی ایران.
doi
10.22034/ksiu.2020.1208چکیده
در سالهای اول حملة مغول، علم و تمدن دچار رکود شد؛ اما با حضور دانشمندان و وزرایی همچون خواجه رشیدالدین فضلالله همدانی در دورة ایلخانان و تأسیس مرکز علمی ربع رشیدی در تبریز و متمرکز کردن علوم و دانشمندان سرزمینهای مختلف در آن، دورة جدیدی از رونق آموزش و پژوهش علوم مختلف در تمدن اسلامی به وجود آمد. هدف: پژوهش حاضر با تکیه بر مطالعة موردی مرکز علمی ربع رشیدی، انگیزههای تجدد و احیای علمی را بررسی کرده است. روش: روش این پژوهش، توصیفی- تحلیلی با تکیه بر منابع دست اول در تاریخ و تمدن و آثار خواجه رشیدالدین است و ابزار پژوهش، فیشبرداری بود. یافتهها: در بررسی تجدد علمی در دورة ایلخانان با تأسیس مرکز علمی ربع رشیدی، نقش انگیزههای معنوی، علمی، سیاسی- مذهبی و اقتصادی بسیار برجسته است. نتیجهگیری: ایلخانان در ایجاد برخی انگیزههای توسعة علمی نقش اساسی داشتند. انگیزههای درونی شخص خواجه رشیدالدین فضلالله همدانی نیز سبب تجدد آموزش و پژوهش و تأسیس مرکز مهم و مؤثر علمی ربع رشیدی شد. بیشک در هر دورهای، اگر انگیزههای عامالمنفعه در افراد جامعه وجود داشته باشد و حاکمان نیز این انگیزهها را تقویت کنند، اسباب ترقی ملت و دولت آن جامعه فراهم میشود.
