فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

موضوع معراج که درباره سیر شهودی یک شخصیت پاک به عوالم فرامادی است بدلیل دربرداشتن آموزه‌های اخلاقی- رفتاری و تأثیرگذاری‌اش بر اصلاح ساختارهای اجتماعی همواره مورد توجه بوده است. آنگونه که طی سده‌های متمادی تاریخی- از ادوار باستانی تا به امروز- انگیزه‌ای قلمداد می‌شده تا در باب آن نگارش‌ها و تصویرسازی‌های متعددی انجام گیرد. با ابتناء بدین موضوع، پژوهش حاضر بر دو نسخه: معراج‌نامه میرحیدر و کمدی الهی دانته متمرکز شده تا به صورت مطالعه موردی، صرفاً یک نشانه از آنها یعنی زنان دوزخی را بررسی و تحلیل نماید. زیرا این نشانه در توصیفات متنی- تصویری‌ یکی با دیدگاه اسلامی و در دیگری از منظر دین مسیحیت توصیف و تجسم یافته است. فلذا سؤال پژوهش آنست که: در دو نسخه مورد بحث، زنان دوزخی به چه نحوی مورد توصیف و تصویرگری قرار گرفته و وجوه اشتراک و افتراق‌شان چیست؟ برآیند تطبیقی بر یافته‌های حاصله نشان می‌دهند که اگرچه در هر نسخه به عذاب‌های گوناگونی پیرامون زنان پرداخته شده؛ لیکن تمامی آنها حول یک گناه واحد مطرح گردیده‌اند که منبعث از جوهره قدسی هر دو دین است و متعلق دانستن شدیدترین عذاب‌ها بدان در هر دو نسخه، سبب شده تا وجوه مشترک آنها در توصیف‌گری زنان دوزخی بیش از تفاوت-هایشان باشد.