نگاهی به جایگاه اجتماعی زنان از دیدگاه منتقدانه رمانهای فارسی و عربی معاصر (مورد پژوهانه: رمان جزیره سرگردانی از سیمین دانشور و رمان اصل و فصل سحر خلیفه)
نویسندگان
1 استاد گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه ایلام ، ایلام، ایران
2 دانشیار پژوهشکده مطالعات اجتماعی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ، تهران، ایران
doi
10.30465/ws.2025.51115.4327چکیده
تحوّلات دوره معاصر که باعث رشد روز افزون زنان نویسنده در سالهای اخیر گردید، به زنان این فرصت را داد تا در قالب رمان، جایگاه نوین خود را در عرصههای گوناگون اجتماعی به تصویر بکشند. در این راستا، پژوهش مذکور تلاش کرده است با رویکرد کیفی له تحلیل نگاه منتقدانه نویسندگان زن ایرانی و فلسطینی را به جایگاه اجتماعی زنان، در دو رمان "جزیره سرگردانی" سیمین دانشور و "اصل و فصل" سحر خلیفه، مورد بررسی قرار دهد. نتایج نشان از آن دارد که در این دو رمان، شاهد رابطهای نو میان جامعه و شخصیتهای زن هستیم. دادن نقش مثبت به زنان و تحوّل شخصیت آنان از زنانی خانهدار به شخصیتی فعّال در صحنه اجتماع و سیاست، پشت پا زدن آنان به سنت ازدواج اجباری و... از ویژگیهای رمانهای مذکور است. آنان با اینکه در ابتدا تحت تأثیر شرایط جامعه سنتی قرار دارند؛ ولی در ضمن داستان و حوادث گوناگون دچار تغییر و بازاندیشی فراوانی میشوند؛ به گونهای که در پایان داستان از شخصیتی ایستا و منفی، به شخصیتی کاملاً پویا و مثبت تبدیل میگردند و در این زمینه، نویسندگان با آنان همراه و همعقیده میشوند