شایستگی های مؤثر بر ورود موفق به بازارهای پلتفرمی دیجیتال در ایران (مطالعه چندموردی: پلتفرم های تاکسیرانی برخط اسنپ و تپسی)

نویسندگان

1 گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه ی طباطبایی، تهران، ایران

2 دانشیار دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی (ره)

3 دانشیار گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

4 دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی (ره)

doi
10.22034/jbar.2022.18171.4159
چکیده

مدل کسب‌وکار پلتفرمی در سال­‌های اخیر یکی از مدل­‌های کسب‌وکار پرطرف‌دار بین کسب‌وکارها بوده است. با توجه به این موضوع از سویی و عدم توفیق برخی پلتفرم­‌های راه‌اندازی شده در صنایع مختلف از سوی دیگر، این مطالعه میدانی با هدف تعمیق دانش در این حوزه در سطح کشور و جهت شناخت شایستگی­‌های کلیدی برای موفقیت پلتفرم‌­ها در ورود به بازارهای پلتفرمی در ایران انجام شد. در این پژوهش با بررسی دو نمونه موفق در حوزه حمل‌ونقل برخط در ایران، شایستگی‌­های مؤثر پلتفرم‌­ها بر موفقیت ورود به بازارهای پلتفرمی شناسایی و اولویت­‌بندی شدند. ابتدا با استراتژی مطالعه چند­موردی و با استفاده از نمونه‌­گیری نظری، نسبت به گردآوری داده‌ها از دو مورد تپسی و اسنپ اقدام شد که در طی آن مجموعاً 17 مصاحبه انجام شد و از 7 گزارش آرشیوی استفاده شد و سپس از تحلیل مضمون برای داده‌­ها استفاده شد. برای پایایی از روش بازآزمون استفاده شد که در سطحی مناسب قرار داشت. در نتیجه، 8 مقوله شایستگی­های مؤثر پلتفرم­ها بر موفقیت ورود به بازارهای پلتفرمی شناسایی شدند. در مرحله دوم با بهره­‌گیری از روش بهترین - بدترین خطی و با استفاده از نمونه­‌گیری گلوله‌برفی، 12 پاسخ گردآوری شد و به اولویت‌­بندی این شایستگی­‌ها ختم شدند. برای بحث روایی محتوایی، هر دو پرسش‌نامه طراحی شده به سه نفر از خبرگان ارائه شدند و نظرات آنها اعمال شدند. براساس نتایج، شایستگی نیروی انسانی مهم‌ترین شایستگی و کاربرپسندی کم‌اهمیت‌ترین شایستگی اولویت­‌بندی شدند.