مشتریان خاموش: عوامل مؤثر بر خاموشی مشتریان و پاسخ‌های رفتاری و غیررفتاری آنان

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 کارشناس ارشد مدیریت بازرگانی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دانشیار گروه مدیریت دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22034/jbar.2023.17440.4091
چکیده

رضایت مشتری برای بقای هر کسب‌وکار حیاتی است. تحقیقات پیشین عمدتاً بر رفتار شکایتی مشتریان تمرکز داشته‌اند، لیکن تحقیق روی مشتریان غیرشاکی یا مشتریان خاموش اندک بوده و مطالعات گسترده‌ای در این زمینه وجود ندارد. هدف پژوهش حاضر شناسایی عوامل مؤثر بر خاموشی مشتریان خدمات مسافرتی شرکت­های هواپیمایی داخلی و پاسخ‌های رفتاری و غیررفتاری آنان است. این پژوهش از نوع کیفی و روش‌شناسی آن با استفاده از روش داده‌بنیاد است. جامعه آماری این پژوهش مشتریان خدمات مسافرتی شرکت­های هواپیمای داخلی است. داده‌های پژوهش با انجام مصاحبه­های نیمه ساختارمند گردآوری شده و روش تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از کدگذاری باز، کدگذاری محوری و کدگذاری گزینشی صورت‌ گرفته است که در نهایت مدل کیفی پژوهش طراحی گردیده است. نتایج پژوهش نشان می­دهد؛ تجربه نارضایت­بخش قبلی مشتری، هزینه­های تغییر، لزوم شکایت جمعی، ویژگی­های شخصیتی، عادت به وضع موجود و عدم وجود فرهنگ شکایتی از جمله دلایل خاموشی مشتریان خدمات مسافرتی شرکت­های هواپیمایی داخلی بوده است. همچنین پاسخ‌های رفتاری مشتریان خاموش، شامل تبلیغات دهان‌به‌دهان منفی، برخورد بد مشتری با دیگران، صدای مشتری و خروج است و پاسخ‌های غیررفتاری نیز شامل وفاداری و غفلت است.