واکاوی کیفی هویت زنانه و تصویر بدن در دختران نابینا
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشیار گروه روانشناسی تربیتی و مشاوره، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 کارشناسی روانشناسی، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران،
doi
10.30465/ws.2024.45696.3886چکیده
زیبایی ظاهری در مناسبات جهان مدرن بهویژه برای زنان اهمیت زیادی دارد.بازنمود ابعاد جسمانی هویت در افراد کمتوان جسمی متفاوت با دیگران است.پژوهش حاضر با هدف شناسایی ویژگیهای هویت زنانه و تصویر بدن در دختران نابینا، با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی تاویلی انجام شدهاست.میدان بررسی این پژوهش، دختران نابینای شهر تهران بودند.شرکتکنندگان نیز، 19نفر از دانشجویان دانشگاه تهران بودند که با استفاده از نمونهگیری دردسترس هدفمند انتخاب شدند.دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته بهدست آمدند و با کدگذاری کلایزی تحلیل شدند.طبق یافتهها هویت زنانه از نگاه شرکتکنندگان شامل سه مقوله کلی ابعاد زنانگی، زنانگی نابینایان و تصویربدن است.هویت زنانه دارای ابعاد درونی، ظاهری و اجتماعی است.زنانگی نابینایان در ارتباط با نقشهای اجتماعی، مسائل ارتباطی، مقبولیت و نیز فعالیت اجتماعی شکل می گیرد.در بعد نگرشی تصویر بدن، رسیدگی به ظاهر و رضایت از آن در دختران نابینای شرکتکننده، بالا ارزیابی شد.در بعد ادراکی نیز زیبایی ظاهری، جز در روابط اجتماعی کوتاهمدت، ملاک شایستگی در آنها شناخته نشد.در نتیجه یافتهها، هویت زنانه دختران نابینا در بعد درونی مانند دیگران است؛ اما آسیب بینایی و پیامدهای آن سبب شدهاست که هویت زنانه دختران نابینا در بعد جسمانی و اجتماعی متفاوت با دختران دیگر شکل بگیرد و چالشهایی را برای آنها بههمراه داشته باشد.
