مدل کسب‌وکار دوره‌های بر خط آزاد انبوه در ایران

نویسندگان

1 استادیار بخش مدیریت، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 دانشیار، بخش مدیریت، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

3 دانش آموخته کارشناس ارشد مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی شیراز، شیراز، ایران

4 استادیار دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی شیراز، شیراز، ایران

doi
10.22034/jbar.2022.14097.3579
چکیده

دوره‌های آزاد انبوه بر خط، پیشرفتی نوظهور در حوزه‌ آموزش الکترونیک محسوب می‌شوند. این دوره‌ها از سوی مؤسسات آموزشی متعددی اجرا می‌شوند؛ اما به‌موازات افزایش تعداد آنها‌ در ایران، تعدادی از کارآفرینان در این عرصه نیز با شکست مواجه شده‌اند. بنابراین هدف این مطالعه، ارائه مدل کسب‌وکار در تطبیق با ویژگی‌های کسب‌وکار دوره‌های آزاد انبوه بر خط است که بتواند مؤلفه‌های مهم کسب‌وکار مذکور را مشخص نموده و توسعه راهبرد تجاری آن را متناسب با سیاست‌های کلان آموزشی پیش ببرد. به این منظور، از روش پژوهش آمیخته متشکل از دو مرحله بهره گرفته شد. در مرحله اول، جهت شناسایی مؤلفه‌های مدل کسب‌وکار الکترونیک از رویکرد  نظام‌مند و سپس جهت شناسایی مؤلفه‌های مدل کسب‌وکار دوره‌های آزاد انبوه بر خط، از نظرات متخصصین استفاده گردید. همچنین جهت واکاوی داده‌ها، از آزمون توزیع t و آزمون فریدمن استفاده شد. در مرحله دوم، از رویکرد دلفی فازی جهت ارائه مدل مذکور استفاده گردید. مطابق یافته‌های این تحقیق، سه مؤلفه‌ مدل کسب درآمد، ارزش پیشنهادی و مشتری از بیشترین ضریب اهمیت برخوردار هستند. نتایج این پژوهش دربرگیرنده‌ مجموعه‌ای جامع از مؤلفه‌های مدل کسب‌وکار دوره‌های آزاد انبوه بر خط است که در قالب 55 زیرمولفه در 12 سرمؤلفه ارائه‌شده است  و منافعی مانند ارتقای برنامه‌ریزی اجرای آن در ایران و نیز تسهیل کسب مزیت رقابتی در کسب‌وکار دوره‌های آزاد انبوه بر خط را در بردارد.