تحلیل و امکانسنجی عناصر قومی و بومی در تدوین الگوهای لباس و پوشش مناسب دانشآموزان دورهی ابتدایی
نویسندگان
1 استادیار،گروه علوم تربیتی، موسسه آموزش عالی ادیب مازند ران، ساری، ایران
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران
3 استادیار،گروه روانشناسی، موسسه آموزش عالی ادیب مازندران، ساری، ایران
doi
10.22034/fakh.2025.494362.1701چکیده
در بسیاری از محیطها، خصوصاً محیطهای آموزشی و مدارس، توجه به آراستگی های ظاهری و نحوهی پوشش از عوامل مهم در نشاطآفرینی به شمار میآید. با دقت در پوشاک دانشآموزان در مناطق مختلف ایران ـ با توجه به تنوع قومی ـ میتوان رد پای فرهنگ بومی هر منطقه را در نوع نقشپذیری الگو و رنگ پوشاک دانشآموزان مشاهده کرد؛ برایناساس در این پژوهش، تأثیر عناصر قومی و بومی در شکل ظاهری پوشاک دانشآموزان از نظر الگو و رنگپذیری منطقهای مورد بررسی قرار گرفته و برای این منظور از محتوای تحلیل مضمون استفاده شده است. روش پژوهش، در بخش اول، تحلیل مضمون است که با مصاحبه از 23 نفر انجام شد و، در بخش دوم، از نوع کمّی است. جامعهی آماری، در بخش دوم، شامل کلیهی معلمان و مدیران مقطع ابتدایی شهر بجنورد به تعداد 260 نفر است که از این تعداد 167 نفر به عنوان حجم نمونه و به روش غیراحتمالی در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده، پرسشنامهی محققساختهی 36 سؤالی است. بعد از تأیید روایی محتوایی پرسشنامه توسط خبرگان، سنجش اعتبار پرسشنامه با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ مقدار 86/0 محاسبه شد. جهت تحلیل سؤالات از نرم افزارSPSS24 استفاده گردید. نتایج در بخش تحلیل مضمون نشاندهندهی هفت مؤلفهی اصلی شامل مؤلفههای آداب و رسوم قومی و محلی، میراث فرهنگی، آموزش و تبلیغ ، نحوهی پوشش مردمی، رقابت و طراحی مد، برنامههای تشویقی و قوانین و مقررات بود و نتایج در بخش کمّی نشان داد که از بین مؤلفههای شناساییشده، آداب و رسوم قومی و محلی، میراث فرهنگی، آموزش و تبلیغ و قوانین و مقررات در تدوین استانداردها و الگوهای لباس و پوشش مناسب دانشآموزان دورهی ابتدایی بیشترین تأثیرگذاری را دارا هستند.