فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تغییر اقلیم به عنوان یکی از چالش‌های اساسی قرن حاضر، به طور قابل توجهی بر الگوهای بارندگی و وقوع رویدادهای بارشی شدید تأثیر گذاشته است. این پژوهش با هدف بررسی اثرات تغییر اقلیم بر شدت و فراوانی بارش‌های شدید در آذربایجان شرقی انجام شده است. در این مطالعه، داده‌های بارندگی روزانه از ۶ ایستگاه هواشناسی در بازه زمانی ۱۹۹۵ تا ۲۰۱۴ گردآوری و تحلیل شده‌اند. این داده‌ها به منظور شناسایی الگوهای بارش و نوسانات آن‌ها در دوره‌های مختلف مورد استفاده قرار گرفته است. سپس، با استفاده از مدل اقلیمی منطقه‌ای LARS-WG7، بارندگی شبیه‌سازی شده و با داده‌های مشاهده‌ای مقایسه گردید. پس از تأیید توانایی مدل در بازتولید الگوهای بارندگی، سناریوهای مختلف تغییر اقلیم شامل SSP1-2-6، SSP2-4-5 و SSP5-8-5 برای پیش‌بینی بارش‌ها در دوره ۲۰۲۱ تا ۲۰۴۱ اعمال شدند. به منظور ارزیابی تغییرات در شدت و فراوانی بارش‌های شدید، شاخص‌های R10mm، R95P و R99P محاسبه و روند تغییرات آن‌ها در دوره‌های پایه و آینده تحلیل شد. نتایج نشان می‌دهند که در آینده، شدت و فراوانی بارش‌های شدید به طور قابل توجهی افزایش و همزمان در برخی مناطق کاهش خواهد یافت. افزایش شدت و فراوانی بارش‌های شدید می‌تواند پیامدهای جدی از جمله افزایش خطر سیل، فرسایش خاک، خسارات به زیرساخت‌ها و تأثیرات منفی بر کشاورزی و منابع آب را در پی داشته باشد. بنابراین، در نظر گرفتن این تغییرات در برنامه‌ریزی‌های آتی مدیریت منابع آب و کاهش اثرات مخاطرات طبیعی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این موضوع نیازمند توجه و اقدامات فوری از سوی مسئولان و برنامه‌ریزان به منظور کاهش آسیب‌ها و سازگاری با شرایط جدید اقلیمی است.