رهیافتی نو به ضوابط تشخیص مصلحت، از ضابطه تا فرآیند
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای حقوق دانشگاه امام صادق
2 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه امام صادق
doi
چکیده
(صحت مطالب مقاله بر عهده نویسنده است و بیانگر دیدگاه مجمع تشخیص مصلحت نظام نیست) تشخیص مصلحت و ضوابط آن به خصوص پس از انقلاب اسلامی مورد دقت و توجه بسیاری از صاحبنطران بوده است، وجود سابقهای طولانی در فقه اهل سنت و نو بودن این موضوع در فقه شیعی و حقوق ایران، مطالعات میان رشتهای فراوانی را باعث شده است. در این میان ضوابط فراوانی برای تشخیص مصلحت ارائه شده است. در این مقاله، ابتدا، نویسندگان با مقدمهای تاریخی در ضرورت ارائهی ضابطه برای مصلحت به تبیین و نقد دوازده ضابطه مشهور در مورد مصلحت پرداختهاند و سعی نمودهاند همگی این ضوابط را با خدشه مواجه نمایند، سپس با تنقیح محل نزاع و روشن نمودن معنای مصلحت و محدود نمودن آن به موارد تزاحم احکام و مصالح سعی کردهاند با نگاهی نو برای تشخیص مصلحت نه ضوابط بلکه فرایندی را پیشنهاد دهند تا تشخیصدهندگان مصلحت با طی آن فرایند بتوانند یقین عرفی داشته باشند که مصلحت را صحیح تشخیص دادهاند.