باز سازی برف مرزهای دائمی کواترنر پایانی در در ارتفاعات گرین در زاگرس ایران
نویسندگان
1 گروه جغرافیا، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
2 گروه جغرافیا، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، ایران.
doi
10.22034/iga.2024.712873چکیده
بازسازی برفمرزهای دیرینه در مناطق کوهستانی ایران یکی از راهکارهای مهم جهت بررسی تحولات ژئومورفولوژی اقلیمی گذشته میباشد. در این میان شناسایی دقیق آثار یخچالی و حدود گسترش آنها در نواحی کوهستانی ایران بهترین کلید برای مرزبندیهای مورفوکلیماتیک و مورفودینامیک به شمار میرود. هدف اصلی این پژوهش، بازسازی ارتفاع مرز برفهای (ELA) کواترنر پایانی در ارتفاعات گرین واقع در زاگرس میانی است. برای بازسازی ELA، از پایگاه رقومی دادهها، تکنیکهای ژئوماتیک، بازدیدهای مکرر میدانی و شواهد ژئومورفیک یخچالی از جمله، مورنهای پایانی استفاده شده است. برای تعیین ارتفاع مورنها و تعیین موقعیت آنها از دستگاه GPS استفاده گردید و با استفاده از روشهای هوفر، لویس و کف سیرک پورتر محاسبات بازسازی انجام شده است. پس از تهیه لایههای مختلف مورد نیاز، در نهایت نقشه ژئومورفولوژی منطقه ترسیم و مکان دقیق مورنها بر روی آن مشخص گردید. نتایج نشان میدهد که بر اساس آمار اقلیمی میزان ELA زمان حال حاضر در ارتفاع 4577 متری بازسازی شده است. ارتفاع میانگین مجموع مرز برفهای واقع در دامنههای شمالی ارتفاعات گرین با روش هوفر و لویز به ترتیب 2531 متر و 2739 متر برآورد گردید. همچنین ارتفاع میانگین مجموع مرز برفهای واقع در دامنههای جنوبی این ارتفاعات با روش هوفر و لویز به ترتیب 2795 متر و 2847 متر برآورد گردید. لازم به یاداوری است بر اساس روش کف سیرک پورتر ELA در ارتفاعات گرین در ارتفاع 2780 متری قرار دارد. به طور کلی در استیلای دورههای سرد کواترنری دامنههای شمالی ارتفاعات گرین از شدت یخچالزایی بیشتری برخوردار بوده است و غنی از شواهد ژئومورفیک یخچالی از جمله یخرفتها و سیرکهای یخچالی میباشد.