تأثیر محلول‌پاشی متانول و کشت مخلوط سه‌گانه روی عملکرد و جذب عناصر توسط بادام‌زمینی

نویسندگان

1 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران.

3 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی بلوچستان، ایرانشهر، ایران.

doi
10.22059/jci.2026.394304.2927
چکیده

هدف: کشت مخلوط می­تواند به کاهش ریسک تولید و افزایش کارایی استفاده از منابع کمک کند. هم‌چنین محلول­پاشی متانول در کاهش اثر تنش خشکی و افزایش عملکرد مؤثر است. این مطالعه به‌منظور تأثیر محلول­پاشی متالول بر روی کشت مخلوط سه‌گانه چای ترش، آلوئه‌ورا و بادام‌زمینی به‌منظور تعیین بهترین الگوی کشت مخلوط و تعیین مناسب­ترین درصد محلول­پاشی متانول در شرایط اقلیمی منطقه سیستان انجام شد. روش پژوهش: آزمایش به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه زابل انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل محلول­پاشی متانول به‌عنوان فاکتور اول در سه سطح و الگوی کشت مخلوط به‌عنوان فاکتور دوم در نُه سطح بود. کشت خالص سه گیاه با فواصل بین دو بوته در ردیف برای چای ترش، بادام‌زمینی و آلوئه‌ورا به‌ترتیب 50، 15 و 50 سانتی‌متر انجام گرفت و تراکم­های نهایی تیمارهای مخلوط برای سه گیاه به‌صورت تغییر فاصله دو بوته روی ردیف انجام شد و هیچ تغییری در فاصله بین ردیف‌ها ایجاد نشد (فاصله بین دو ردیف ثابت و 50 سانتی‌متر بود). تعداد کرت­های آزمایش 81 عدد و هر کرت آزمایشی از شش ردیف کاشت به طول 3 متر تشکیل شد. تمامی تیمارها به‌صورت یک ردیف بادام‌زمینی، یک ردیف چای ترش و یک ردیف آلوئه‌ورا کشت شدند. یافته‌ها: براساس نتایج به­دست­آمده اثر متقابل تیمارهای آزمایشی بر تمام صفات کمی بادام­زمینی و عناصر جذب­شده معنی­دار بود. بیش‌ترین و کم‌ترین عملکرد دانه بادام­زمینی و هم‌چنین پتاسیم و روی جذب­شده توسط بادام‌زمینی به‌ترتیب از تیمار 30 درصد حجمی متانول+ کشت خالص بادام‌زمینی  و 10 درصد حجمی متانول+ 100 درصد چای ترش+ 25 درصد بادام‌زمینی+ 75 درصد آلوئه­ورا  به‌دست آمد. نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج مشخص شد که به­منظور کسب بالاترین عملکرد و جذب عناصر غذایی باید از کشت خالص بادام‌زمینی+ محلول­پاشی 30 درصد حجمی متانول استفاده کرد.